Ан-Намль сүрәсе — Аять 91

Сүзләрнең мәгънәләре:

• әл-Бәлдә — шәһәр, бу урында Мәккә каласы күздә тотыла.
• әлләзи хәррәмәһә — Ул (Аллаһ) аны хөрмәтле, изге итте, ягъни анда кан кою, золым итү, сунар аулау һәм агач кисү хәрам кылынды.
• мин әл-мөслимин — Аллаһка буйсынучылардан, Аңа гына гыйбадәт кылучылардан булу.

Аять тәфсире:

Әй, Мөхәммәд галәйһиссәләм! Син кешеләргә әйт: "Мин бары тик бу шәһәрнең — Мәккәнең Раббысына гыйбадәт кылырга боерылдым. Ул — бу шәһәрне хөрмәтле һәм имин иткән Аллаһ. Аның әмере белән монда кан түгү, кешегә золым итү, сунар аулау һәм агачларны кисү хәрам кылынган. Барлык нәрсәләрнең мөлке һәм хакимияте Аныкы — Җирдәге һәм күкләрдәге һәр нәрсә Аңа буйсына. Минә шулай ук Аллаһка ихлас белән буйсынучылардан — мөселманнардан булырга боерык бирелде. Мин Аңа гына табынам, Аңа гына гыйбадәт кылам һәм Аның рәхмәтенә ирешер өчен Аның кушканнарын үтәүгә ашытам".

Бу аятьтә Аллаһ Үзенең рәсүленә Мәккә шәһәренең бөеклеген һәм изгелеген искә алып, шушы хөрмәтле урынның Раббысына гына гыйбадәт кылырга кушуын белдерә. Мәккә — Исламның кыйбласе, кешелекнең рухи үзәге. Аллаһ аны башка шәһәрләрдән аерып, анда яшәүчеләргә дә, анда килүчеләргә дә иминлек һәм хәвефсезлек биргән. Әмма бу хөрмәт бер генә шәһәргә генә түгел, ә бөтен дөньяга, барлык мәхлукатка кагыла — чөнки Аллаһның хакимияте һәр нәрсәне колачлый.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Гыйбадәтнең иң югары дәрәҗәсе — Аллаһның берлеген тану һәм Аңа гына табыну. Пәйгамбәр үзе дә бары тик Аллаһка гыйбадәт кылырга боерылуын белдерә, димәк, безгә дә шулай эш итәргә кирәк.
2. Мәккә шәһәренең хөрмәте — Исламдагы изге урыннарның бөеклеген күрсәтә. Аллаһ билгеләгән хәрам чикләрен саклау — мөэминнең бурычы.
3. Аллаһның хакимияте чиксез: Ул гына түгел, ә бөтен нәрсә Аның кулында. Шуңа күрә кеше үзенең бөтен эшендә Аллаһка таянырга һәм Аңа ышанырга тиеш.
4. Ислам — буйсыну һәм ихласлык дигән сүз. Мөселман булу — Аллаһның һәр әмеренә риза булып, Аның ризалыгын эзләп яшәү. Бу — кешенең дөньяда да, ахирәттә дә бәхетенә илтүче юл.