ซูเราะฮฺ อัล-กอศ็อศ — อายะฮฺ 23

### ความหมายของคำที่ควรอธิบาย

• مَاءَ مَدْيَنَ: บ่อน้ำแห่งเมืองมะดยัน ซึ่งเป็นเมืองของท่านนบีชุอัยบ์ (อะลัยฮิสสลาม) ที่ผู้คนใช้ตักน้ำเพื่อรดสัตว์เลี้ยงของพวกเขา
• أُمَّةً: หมายถึง กลุ่มชนหรือฝูงชนจำนวนมาก
• يَسْقُونَ: กำลังตักน้ำให้สัตว์ของพวกเขา
• تَذُودَانِ: หญิงสองคนกำลังกันฝูงแกะของตนไม่ให้เข้าไปปะปนกับฝูงสัตว์ของคนอื่นที่บ่อน้ำ เพราะความอ่อนแอของทั้งสอง
• مَا خَطْبُكُمَا: เรื่องราวหรือสภาพของเธอทั้งสองเป็นเช่นไร? ทำไมจึงยืนอยู่ห่างๆ ไม่เข้ามาตักน้ำพร้อมกับผู้คน?
• يُصْدِرَ الرِّعَاءُ: คนเลี้ยงแกะทั้งหลายพาฝูงสัตว์ของพวกเขากลับออกไปจากบ่อน้ำ
• شَيْخٌ كَبِير: ชายชราผู้สูงวัยมาก ไม่สามารถเลี้ยงแกะหรือตักน้ำได้ด้วยตนเอง

### การตีความหมายของอายะฮ์

เมื่อท่านมูซา (อะลัยฮิสสลาม) เดินทางมาถึงบ่อน้ำแห่งเมืองมะดยันหลังจากออกจากอียิปต์ด้วยความหวาดกลัวต่อศัตรู ท่านได้พบผู้คนจำนวนมากกำลังตักน้ำให้สัตว์ของพวกเขาอยู่ที่บ่อน้ำนั้น และในขณะเดียวกัน ท่านก็สังเกตเห็นหญิงสองคนยืนอยู่ห่างจากกลุ่มผู้คนเหล่านั้น กำลังกันฝูงแกะของตนไม่ให้เข้าไปตักน้ำพร้อมกับคนอื่นๆ ท่านมูซารู้สึกสงสารและอยากทราบถึงสภาพของพวกนาง จึงเข้าไปถามว่า "เรื่องราวของเธอทั้งสองเป็นเช่นไร? ทำไมจึงยืนอยู่ที่นี่โดยไม่ตักน้ำให้แกะของตน?"

หญิงทั้งสองตอบว่า "เราไม่สามารถตักน้ำพร้อมกับคนเลี้ยงแกะเหล่านั้นได้ เพราะเราเป็นผู้หญิงที่อ่อนแอ ไม่สามารถเบียดเสียดหรือแย่งชิงพื้นที่กับพวกผู้ชายได้ เราจึงต้องรอจนกว่าคนเลี้ยงแกะทั้งหมดจะพาฝูงสัตว์ของพวกเขากลับออกไปจากบ่อน้ำ แล้วเราจึงจะตักน้ำให้แกะของเราได้ และบิดาของเรานั้นเป็นชายชราที่ชรามากแล้ว ไม่สามารถเลี้ยงแกะหรือตักน้ำได้ด้วยตนเอง เราจึงต้องทำงานนี้แทนท่าน"

การตอบของหญิงทั้งสองแสดงให้เห็นถึงความสุภาพเรียบร้อย ความอดทน และความรับผิดชอบต่อครอบครัว ซึ่งเป็นคุณธรรมที่น่าชื่นชม และเป็นเหตุให้ท่านมูซาเกิดความเมตตาและอาสาช่วยเหลือพวกนางในเวลาต่อมา

### บทเรียนและคุณธรรมที่ได้รับจากอายะฮ์นี้

1. ความสุภาพเรียบร้อยและรักษาศักดิ์ศรีของสตรี: หญิงทั้งสองเลือกที่จะรออย่างอดทน แทนที่จะเบียดเสียดกับผู้ชายในที่สาธารณะ สอนให้เรารู้จักรักษามารยาทและขอบเขตอันเหมาะสมในสังคม
2. ความรับผิดชอบต่อครอบครัว: แม้จะเป็นหญิงสาว แต่ทั้งสองก็ไม่ละทิ้งหน้าที่ในการดูแลครอบครัว ช่วยเหลือบิดาผู้ชราภาพ นี่คือแบบอย่างของความกตัญญูและการเสียสละเพื่อพ่อแม่
3. ความเมตตากรุณาของผู้ที่มีจิตใจดีงาม: ท่านมูซาแม้จะเป็นผู้ที่กำลังหลบหนีและเหน็ดเหนื่อย แต่ก็ยังมีน้ำใจเข้าไปถามทุกข์และช่วยเหลือผู้อื่น สอนให้เราไม่นิ่งดูดายต่อความเดือดร้อนของผู้อื่น แม้ในยามที่เรากำลังลำบากก็ตาม
4. การงานที่สุจริตไม่ใช่เรื่องน่าอาย: การเลี้ยงแกะและการตักน้ำเป็นอาชีพที่สุจริต แม้ผู้หญิงหรือคนชราจะต้องทำ ก็ไม่ใช่เรื่องที่น่าละอาย อิสลามส่งเสริมให้ทุกคนทำงานหาเลี้ยงชีพด้วยความสุจริตและไม่เป็นภาระแก่ผู้อื่น
5. อัลลอฮ์ทรงดูแลผู้ที่อ่อนแอและมีคุณธรรม: การที่ท่านมูซามาถึงบ่อน้ำและได้พบกับหญิงทั้งสองนี้ เป็นจุดเริ่มต้นของเหตุการณ์ดีๆ ที่นำไปสู่การได้พบครอบครัวที่ดีและการเริ่มต้นชีวิตใหม่ นี่คือการตอบแทนของอัลลอฮ์ต่อผู้ที่มีจิตใจบริสุทธิ์และอดทน