Sure Kasas — Ayet 23

Kelime Anlamları:

• Verede (وَرَدَ): Ulaştı, vardı.
• Medyen (مَدْيَنَ): Hz. Şuayb'ın kavminin yaşadığı bölge.
• Ümmeten (أُمَّةً): Topluluk, cemaat.
• Yestûn (يَسْقُونَ): Suluyorlar, hayvanlarına su veriyorlar.
• Tezûdân (تَذُودَانِ): (Hayvanlarını) geri çeviriyorlar, suya yaklaştırmıyorlar.
• Hatm (خَطْب): Durum, mesele, iş.
• Yusdira (يُصْدِرَ): Geri döndürür, çevirir; hayvanlarını sudan uzaklaştırır.
• Riâ' (رِعَاء): Çobanlar.

Tefsir:

Hz. Musa (a.s.), Mısır'dan ayrılıp uzun bir yolculuktan sonra Medyen şehrine ulaştı. Şehir halkının hayvanlarını suladığı kuyuya vardığında, orada kalabalık bir insan topluluğunun hayvanlarını suladığını gördü. Onların hemen yanında, kenarda, iki kadının hayvanlarını sudan uzak tuttuklarını, onları geri çevirdiklerini fark etti. Bu kadınlar, kalabalığa karışamıyor, erkeklerle boy ölçüşemiyor ve hayvanlarını sulayamıyorlardı.

Hz. Musa (a.s.), bu durumu görünce onlara yaklaştı ve merhametle sordu: "İkinizin derdi nedir? Neden hayvanlarınızı sulamıyorsunuz?" Kadınlar, edep ve iffetlerini koruyarak cevap verdiler: "Biz, erkeklerin arasına karışıp hayvanlarımızı sulayamıyoruz. Çobanlar hayvanlarını sudan çekip gidene kadar bekliyoruz. Ancak ondan sonra biz hayvanlarımızı sulayabiliyoruz. Babamız ise çok yaşlı bir ihtiyardır; hayvanları sulamaya gücü yetmiyor. Bu yüzden bu işi biz üstlenmek zorundayız."

Bu kısa diyalog, Hz. Musa'nın (a.s.) ne kadar yüce bir ahlaka sahip olduğunu gösterir. O, yorgun ve yolculuktan bitkin bir halde olmasına rağmen, iki zayıf kadının yardımına koştu. Onların dertlerini dinledi ve ardından onlara yardım etmek için harekete geçti. Bu olay, Müslümanlar için çok önemli bir derstir: Zayıf ve çaresiz insanlara yardım etmek, onların sıkıntılarını gidermek, Allah'ın sevdiği kulların özelliklerindendir. Hz. Musa (a.s.) gibi büyük bir peygamber, iki kadının yardımına koşmaktan çekinmemiş, bu davranışıyla bize tevazuyu ve merhameti öğretmiştir.

Ayrıca bu kadınların iffetli ve edepli tavırları da bizler için örnektir. Onlar, erkeklerle gereksiz muhatap olmaktan kaçınmış, sadece ihtiyaçları kadar konuşmuşlardır. Bu da İslam ahlakının ne kadar güzel ve yüce olduğunu gösterir. Allah Teâlâ, bu kıssayı bizlere aktararak hem Hz. Musa'nın (a.s.) güzel ahlakını hem de bu iffetli kadınların edeplerini örnek olarak sunmaktadır.