سوره آل عمران — آیه 174

معانی کلمات:

• فَانقَلَبُوا: بازگشتند.
• بِنِعْمَةٍ: با نعمت و عافیت.
• فَضْلٍ: بخشش و احسان اضافی.
• لَمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ: هیچ آسیبی به آنان نرسید.
• رِضْوَانَ: خشنودی و رضایت.

تفسیر آیه:

این آیه به بازگشت مسلمانان از منطقه «حمراء الأسد» اشاره دارد، جایی که پس از غزوه اُحد به فرمان پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) برای تعقیب مشرکان و نمایش قدرت و صلابت خود به دشمن رفته بودند. آنان با نعمت و فضل الهی بازگشتند؛ نعمتِ سلامتی و عافیت، و فضلِ پاداش و اجر بزرگ. هیچ گزندی به آنان نرسید، نه کشتهای شدند و نه جراحتی برداشتند. آنان با اطاعت از خدا و رسولش، رضایت پروردگار را جستجو کردند و در این راه، خداوند نیز آنان را مشمول فضل عظیم خود قرار داد و پاداش غزوه و جهاد را به آنان عطا فرمود. این آیه نشان میدهد که توکل بر خدا و اطاعت از پیامبر، همواره به سلامت و سربلندی میانجامد، حتی در شرایطی که ظاهراً خطر و تهدید وجود دارد.

فواید و پیامهای آیه:

1. پاداش اطاعت و فرمانبرداری: کسانی که از خدا و رسولش اطاعت کنند، خداوند آنان را با نعمت و فضل خود پاداش میدهد و از هر گزندی حفظ میکند.
2. توکل بر خدا: مسلمانان با توکل بر خدا و انجام وظیفه، به سلامت و پیروزی رسیدند؛ این درس بزرگی است که در همه شرایط باید به خدا اعتماد کرد.
3. شجاعت و صلابت: رفتن به تعقیب دشمن پس از یک شکست ظاهری، نشاندهنده شجاعت و استواری مؤمنان است که هرگز از دشمن نمیهراسند.
4. رضایت الهی بالاترین هدف: مؤمنان واقعی هدفشان جلب رضایت خداست، نه منافع مادی؛ و خداوند نیز چنین کسانی را مشمول فضل عظیم خود قرار میدهد.
5. امید و خوشبینی: این آیه به مسلمانان امید میدهد که هرگز از رحمت و فضل خدا ناامید نشوند، حتی در سختترین شرایط.