સૂરા આલ-ઇમરાન — આયત 72

શબ્દોના અર્થ:

• طَائِفَةٌ: એક જૂથ, એક ટોળકી.
• أَهْلِ الْكِتَابِ: યહૂદીઓ અને ખ્રિસ્તીઓ, જેમને પોતાની પાસે આકાશી ગ્રંથો (તોરાહ અને ઇન્જીલ) હોવાનો દાવો હતો.
• وَجْهَ النَّهَارِ: દિવસની શરૂઆત, સવારનો સમય.
• آخِرَهُ: તેનો અંત, દિવસનો છેલ્લો ભાગ, સાંજનો સમય.
• لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ: જેથી તેઓ (મુસલમાનો) પોતાના દીનથી ફરી જાય, શંકામાં પડી જાય.

આયતનો તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા આ આયતમાં યહૂદીઓની એક ચાલાક યોજના જણાવે છે. યહૂદી વિદ્વાનોમાંથી એક જૂથે પોતાના લોકોને કહ્યું કે, શરૂઆતમાં મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) પર જે કુરઆન ઉતર્યું છે તેના પર દેખાવમાં ઈમાન લાવો, અને દિવસના અંતે તેનો ઈન્કાર કરી દો. આનું કારણ એ હતું કે મુસલમાનો જ્યારે જોશે કે આ લોકો, જે ગ્રંથોના જાણકાર છે, તેઓ પણ ઈસ્લામમાં આવ્યા પછી ફરી ગયા, તો તેઓ પોતાના દીન અંગે શંકામાં પડી જશે અને કહેશે કે આ લોકો અમારા કરતાં વધુ જાણકાર છે, તેઓ પણ ઈસ્લામ છોડી ગયા, તો જરૂર તેમાં કોઈ ખામી છે. આ રીતે યહૂદીઓએ મુસલમાનોને તેમના ઈમાનથી ડગાવવાની અને તેમને ઈસ્લામથી પાછા ફેરવવાની કપટપૂર્ણ યોજના ઘડી. પરંતુ અલ્લાહ તઆલાએ આ ષડયંત્રને નિષ્ફળ કરી દીધું, કારણ કે સાચા ઈમાનવાળા લોકો આવી ચાલાકીઓથી ડગમગતા નથી.

આ આયતમાંથી મળતા ફાયદા અને શીખ:

1. ઈમાનની મજબૂતી: સાચો ઈમાન ફક્ત જીભથી નહીં, પરંતુ દિલની ઊંડાઈથી હોવો જોઈએ, જેથી બીજાઓની ચાલાકીઓ અને ષડયંત્રો તેને ડગાવી ન શકે.
2. દુશ્મનોની ચાલાકીથી સાવધાની: ઈસ્લામના દુશ્મનો હંમેશા મુસલમાનોને તેમના દીનથી ભટકાવવા માટે નવી નવી યોજનાઓ ઘડતા રહે છે, તેથી મુસલમાનોએ સતર્ક રહેવું જોઈએ.
3. જ્ઞાન અને સમજણ: મુસલમાનોએ દીનનું ઊંડું જ્ઞાન મેળવવું જોઈએ, જેથી કોઈની ચાલાકી તેમને ભટકાવી ન શકે.
4. અલ્લાહની મદદ: અલ્લાહ તઆલા તેના સાચા બંદાઓની રક્ષા કરે છે અને દુશ્મનોની યોજનાઓને નિષ્ફળ કરે છે.
5. ઈસ્લામની સત્યતા: ઈસ્લામ એ સત્ય દીન છે, અને તેની સત્યતા એટલી સ્પષ્ટ છે કે કોઈ ષડયંત્ર તેને નષ્ટ કરી શકતું નથી.