Saba surasi — Oyat 9

Kalimalarning ma'nolari:

• Naxsif – yerni yorib, ostiga olib kirish (yer yutish).
• Kisaf – bulut yoki osmondan tushadigan bo'lak, parcha.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo oxiratni inkor etuvchi, qayta tirilishni rad etuvchi kofirlarga murojaat qilib, ularni o'z qudratining buyuk alomatlari haqida fikr yuritishga chorlamoqda. Ular o'z oldilarida va orqalarida joylashgan osmonu zaminga nazar solmaydilarmi? Ular shu osmonu zamin ichida, ularning qurshovida yashaydilar. Osmon ularning ustida, zamin esa oyoqlari ostidadir. Agar Alloh xohlasa, ularni yer ostiga g'arq qilishi yoki osmondan ularning ustiga azob bo'laklarini tushirishi hech qiyin emas. Bu – Allohning qudrati osonlikcha amalga oshadigan ishidir.

Alloh taolo o'z qudratini namoyon etish uchun xohlasa, zamin ularni yutib yuborishi mumkin, xuddi Qorunni yutgani kabi. Yoki osmondan ularning ustiga azob bo'laklarini tushirishi mumkin, xuddi Shuayb qavmiga osmondan olov yog'dirib, ularni yoqib yuborgani kabi. Bu azob turlari ularning kufri va oxiratni inkor etishlariga munosib jazodir.

Albatta, bu zikr etilgan narsalarda – osmonu zaminning yaratilishida, ularning ustida va ostida ekanliklarida – har bir tavbaga qaytuvchi, o'z Robbining birligini iqror qiluvchi va Unga ixlos bilan ibodat qiluvchi banda uchun katta va aniq dalil bor. Chunki osmonu zaminning Yaratuvchisi va ularni boshqaruvchi Zot o'liklarni qayta tiriltirishga ham qodirdir. Kimki shu narsalarni o'ylab, ulardan ibrat olsa, Allohning hamma narsaga qodir ekanligini anglab yetadi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Alloh taoloning qudrati cheksizdir – U xohlagan paytda bandalarini azobga giriftor qilishga qodir. Shuning uchun inson doimo Allohdan qo'rqib, Unga itoatda bo'lishi lozim.
2. Osmonu zaminning yaratilishi va ularning insonni o'rab turgani – Allohning buyuk qudratiga eng yorqin dalildir. Inson bu manzaralarga nazar solib, o'z Yaratuvchisini tan olishi kerak.
3. Tavbaga qaytish (inoba) – insonni Allohning azobidan qutqaradigan eng buyuk vosita. Alloh taolo tavba qiluvchi bandalarini sevadi va ularni rahmatiga oladi.
4. Bu oyat qayta tirilishni inkor etuvchilarga raddiya bo'lib, osmonu zaminning Yaratuvchisi o'liklarni tiriltirishga ham qodir ekanini isbotlaydi. Kimki bu haqiqatni anglasa, iymoni mustahkamlanadi va qalbi Allohga bog'lanadi.