ซูเราะฮฺ ยาซีน — อายะฮฺ 62

ความหมายของคำศัพท์ที่ควรอธิบาย:

• جِبِلًّا (ญิบิลลัน) หมายถึง กลุ่มชนหรือสิ่งมีชีวิตจำนวนมาก (มาจากคำว่า جِبِلَّة ที่แปลว่า ธรรมชาติที่ถูกสร้างขึ้น) บางครั้งอ่านว่า جُبُلًّا ซึ่งมีความหมายเดียวกัน หมายถึง ประชาชาติหรือสรรพสิ่งที่ถูกสร้างขึ้นเป็นจำนวนมาก
• أَضَلَّ (อัด็อลลา) หมายถึง ทำให้หลงผิด ทำให้ออกนอกเส้นทางที่ถูกต้อง
• تَعْقِلُونَ (ตะอฺกิลูน) หมายถึง ใช้สติปัญญาไตร่ตรอง

การตีความหมายของอายะฮ์:

พระองค์อัลลอฮ์ทรงตรัสเตือนมนุษย์ว่า แท้จริงชัยฏอนได้ทำให้หมู่ชนจำนวนมากจากพวกเจ้าหลงผิดไปจากหนทางแห่งความจริงและการเชื่อฟังพระองค์ ชัยฏอนได้ล่อลวงพวกเขาให้ออกห่างจากการเคารพภักดีพระเจ้าองค์เดียว และทำให้พวกเขาหลงระเริงไปกับการปฏิเสธศรัทธาและการทำตามอารมณ์ใคร่ต่ำ

จากนั้นพระองค์ทรงตำหนิพวกเขาด้วยคำถามเชิงย้ำเตือนว่า "พวกเจ้าไม่มีสติปัญญาที่จะคิดพิจารณาหรือ?" กล่าวคือ หากพวกเจ้าใช้เหตุผลและไตร่ตรองให้ดี พวกเจ้าก็จะรู้ว่าการติดตามชัยฏอนนั้นเป็นความโง่เขลาและหายนะ เพราะชัยฏอนคือศัตรูที่ชัดเจนของพวกเจ้า และการหลงผิดของชนรุ่นก่อน ๆ ที่ถูกทำลายล้างไปแล้วนั้นควรเป็นบทเรียนให้พวกเจ้าได้สำนึก

อายะฮ์นี้ยังชี้ให้เห็นว่า การที่พวกเขาตกอยู่ในการหลงผิดนั้นมิใช่เพราะขาดสติปัญญาโดยสิ้นเชิง แต่เพราะพวกเขาไม่ยอมใช้สติปัญญาที่มีอยู่ในการคิดพิจารณาหลักฐานและข้อเตือนใจที่ได้เห็นได้ยินมา

บทเรียนและคุณค่าที่ได้รับจากอายะฮ์:

1. การตระหนักถึงศัตรูที่ชัดเจน — ชัยฏอนคือศัตรูที่ประกาศตัวเป็นศัตรูต่อมนุษย์ตั้งแต่ยุคอาดัม ดังนั้นผู้ศรัทธาต้องระมัดระวังมิให้ตกเป็นเหยื่อของมัน และต้องแสวงหาความคุ้มครองจากอัลลอฮ์เสมอ
2. คุณค่าของสติปัญญา — อัลลอฮ์ทรงเตือนให้มนุษย์ใช้สติปัญญาที่พระองค์ประทานให้ในการแยกแยะระหว่างความจริงกับความเท็จ การไม่ใช้ปัญญาไตร่ตรองคือสาเหตุสำคัญของการหลงผิด
3. บทเรียนจากอดีต — ความพินาศของชนชาติก่อน ๆ ที่หลงผิดตามชัยฏอนควรเป็นเครื่องเตือนใจให้เราหันกลับมาสู่หนทางที่ถูกต้อง ไม่ดื้อรั้นเหมือนพวกเขา
4. ความเมตตาของอัลลอฮ์ — การที่พระองค์ทรงตำหนิด้วยคำถามเชิงย้ำเตือนนี้ แท้จริงคือการเปิดโอกาสให้พวกเขากลับตัวกลับใจ มิใช่การตัดสินลงโทษในทันที ซึ่งสะท้อนถึงความรักและความปรารถนาดีที่พระองค์มีต่อมนุษย์
5. การเชื่อฟังอัลลอฮ์คือหนทางแห่งความสำเร็จ — การใช้สติปัญญาอย่างถูกต้องจะนำไปสู่การศรัทธาและการเชื่อฟังพระองค์ ซึ่งเป็นหนทางเดียวที่จะนำพามนุษย์ไปสู่ความสุขทั้งในโลกนี้และโลกหน้า