Saffat surəsi — Ayə 30

Sözlerin izahı:

• سُلْطَان: Burada dəlil, höccət, qüvvə və ya məcburi hakimiyyət mənasındadır. Yəni qarşı tərəfi zorla yoldan çıxara biləcək bir güc və ya əsas.
• طَاغِين: Həddi aşanlar, haqqı tapdalayanlar, azğınlıq edənlər deməkdir. Tək forması "taği"dir.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Qiyamət günündə kafirlərin öz ardıcıllarına və ya zəiflərə deyəcəkləri sözləri əks etdirir. Onlar deyəcəklər: "Bizim sizə qarşı heç bir dəlilimiz, heç bir qüvvəmiz yox idi ki, sizi imandan döndərə bilək. Biz sizi zorla küfrə sürükləmədik, sizə qarşı bir höccətimiz də yox idi. Əksinə, siz özünüz haqqı aşan, azğınlığa qurşanan bir qövm idiniz." Yəni onlar öz küfrlərini, şirk və günahlarını başqalarının boynuna yıxmağa çalışacaqlar, lakin bu bəhanə heç bir fayda verməyəcək. Çünki onlar öz iradələri ilə haqqı tərk edib batilə sarılmış, həddi aşmış bir camaat olublar.

Bu ayədən böyük bir dərs çıxır: Hər kəs öz əməlinin məsuliyyətini daşıyır. Heç kim başqasının ardınca getməyi bəhanə edib haqqdan üz döndərə bilməz. İnsanı doğru yola yönəldən yalnız Allahın hidayətidir; şeytanın və ya azğınların isə insan üzərində heç bir məcburi gücü yoxdur. Onlar ancaq vəsvəsə edə bilər, qərar vermək isə insanın öz ixtiyarındadır.

Ey insan! Bu ayə sənə xəbərdarlıqdır: Kor-koranə kiminsə ardınca getmə, öz ağlını və qəlbini haqqa aç. Allahın kitabına sarıl, çünki o, səni qaranlıqdan işığa çıxaran yol göstəricisidir. Rəbbin səni bağışlamağa və doğru yola yönəltməyə həmişə hazırdır; kifayət edər ki, sən səmimi qəlbdən Ona üz tutasan.