Sure Sâffât — Ayet 30

Kelime Anlamları:

• Sultân: Güç, kuvvet, otorite, delil ve baskı anlamlarına gelir.
• Tâğîn: Azgınlıkta sınırı aşanlar, haddi aşanlar, zulmedenler, hakka karşı gelenler demektir.

Tefsir:

Bu âyet, kıyamet gününde cehennem ehlinin birbirleriyle yaptıkları tartışmanın bir parçasıdır. O gün, dünyada kendilerini azdıran, saptıran ve peşlerinden gittikleri önderlerine (büyüklerine) şöyle derler: "Siz bize sağdan soldan geliyordunuz, bizi doğru yoldan alıkoydunuz." Bunun üzerine önderler, onlara şu cevabı verirler: "Bizim size karşı hiçbir gücümüz, baskımız ve otoritemiz yoktu." Yani biz sizi zorla, kaba kuvvetle, iradenizi elimizden alarak küfre ve günaha sürüklemedik. Size bir delilimiz, size karşı kullanabileceğimiz bir kuvvetimiz de yoktu. Sizi kılıçla, sopayla, zorla bu yola getirmedik. Biz sadece çağırdık, siz icabet ettiniz; biz vesvese verdik, siz kabul ettiniz; biz önerdik, siz uydunuz.

Asıl mesele şu ki, siz kendiniz azgınlıkta sınırı aşan bir topluluktunuz. Siz, fıtratınızı bozmuş, kalbinizi karartmış, aklınızı hakka kapamıştınız. Bizim sözümüz, sizin için sadece bir bahaneydi. Siz zaten bâtıla meylediyordunuz, biz de o meylinizi perçinledik. Siz, kendi nefsinizin azgınlığıyla, kendi iradenizle, kendi tercihinizle küfrü ve isyanı seçtiniz. Bu yüzden bugün bizim size bir zulmümüz yok; siz kendi ellerinizle kendinizi bu ateşe attınız.

Bu âyet, insana ne kadar büyük bir sorumluluk yüklediğini gösterir. Hiç kimse, "Falan beni saptırdı, falan beni yoldan çıkardı" diyerek kendi suçunu başkasına yükleyemez. Çünkü Allah Teâlâ her insana akıl, irade ve seçme hürriyeti vermiştir. Kimse kimseyi zorla günaha sürükleyemez. Şeytan bile, kıyamet günü "Ben size zorla bir şey yapmadım, siz beni kendi arzunuzla çağırdınız" diyecektir.

Öyleyse ey insan! Bugün senin elinde olan bu irade, yarın senin lehine veya aleyhine şahitlik edecektir. Kendi nefsini azgınlıktan koru, hakka teslim ol, Kur'an'ın ve Peygamber'in (s.a.v.) çağrısına kulak ver. Çünkü o çağrı, seni kurtuluşa, huzura ve sonsuz mutluluğa götüren tek yoldur. Sakın ha, "Falan beni etkiledi, falan beni aldattı" deme; çünkü sen, kendi tercihlerinin sahibisin ve yarın o tercihlerinin hesabını vereceksin. Bugün tövbe kapısı açıkken dön, kurtul; yarın pişmanlık fayda vermeyecektir.