Ас-Саффат сүресі — Аят 74

1. Сөздердің мағынасы:

• إِلَّا — «тек қана», «басқа емес» дегенді білдіретін шектеу құралы.
• عِبَادَ اللَّهِ — «Аллаһтың құлдары».
• الْمُخْلَصِينَ — «Ықыласқа келтірілгендер», яғни Аллаһ Тағала өздерін тазартып, шынайы ықыласпен құлшылық етуге таңдап алған құлдар.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аяттың алдындағы аяттарда Аллаһ Тағала өз елшілерін өтірікке шығарған қауымдардың ақыры қандай болғанын баяндайды — олар түбі азапқа ұшырады. Ал осы аят сол жалпы үкімнен бір топты бөліп шығарады: Аллаһ Тағала өздерін иманға ықыласты етіп жаратқан, жүректерін тазартып, тек өзіне құлшылық етуге арнаған құлдары ғана сол азаптан аман қалады. Олар — Аллаһтың жалғыздығын мойындаған, сенімдерінде шынайы болған, құлшылықтарын тек Аллаһ үшін атқарған адамдар. Осы ықыластарының арқасында Аллаһ оларды өз рақымымен ерекшелеп, құтқарылуға лайықты етті. Бұл жерде бұрынғы өткен елшілердің қауымдары да осы хабарды естіп, олардың іздерін көрген адамдарға үлгі болуы үшін айтылып отыр: кімде-кім солар сияқты ықыласпен иман етсе, ол да құтқарылуға жетеді.

1. Аяттан алынатын пайдалы тұстар:

• Ықылас — құтқарылудың кілті. Адамның амалдары сыртқы түрімен емес, жүректегі шынайы ниетімен өлшенеді. Кім амалын тек Аллаһ үшін жасаса, ол Аллаһтың рақымына бөленеді.
• Аллаһ Тағала өз құлдарын таңдап, қолдайды. Ықылас тек адамның өз күшімен ғана емес, Аллаһтың нығметімен де болады. Сондықтан әркім Аллаһтан шынайы ықылас сұрап, жүрегін тазартуға тырысуы керек.
• Өткендердің тарихы — бізге ғибрат. Бұрынғы қауымдардың ақырынан сабақ алып, иман мен ықылас жолын ұстану — ақылды адамның ісі.
• Ислам — үміт діні. Тіпті айналасындағылар адасқан кезде де, ықыласпен иман еткен адам құтқарылуға үміттенеді. Бұл аят әрбір мұсылманға «сен де сол ықыласты құлдардың қатарында болуға тырыс» деген шақыру болып табылады.
• Құлшылықтың құны — шынайылық. Көп амал жасау емес, сол амалды таза ниетпен жасау маңызды. Осы арқылы адам Аллаһтың разылығына ие болып, мәңгілік құтқарылуға жетеді.