Ан-Ниса сүресі — Аят 168

1. Сөздердің мағынасы:

• كفروا (кәфарү): Аллаһқа және Оның елшілеріне сенбеді, қарсы шықты.
• ظلموا (зәләмү): өздеріне зұлымдық жасады, яғни күпірлікте қасарысып қалу арқылы өздерін қиратты.
• لَمْ يَكُنِ اللَّهُ لِيَغْفِرَ لَهُمْ: Аллаһ оларды кешірмейді, бұл Оның әділ шешімі.
• وَلَا لِيَهْدِيَهُمْ طَرِيقًا: және оларды тура жолға салмайды, құтқаратын жолды көрсетпейді.

1. Аяттың тәпсірі:

Шынында, Аллаһқа және Оның пайғамбарларына сенуден бас тартып, күпірлікке батқан адамдар өздеріне үлкен зұлымдық жасады. Олар күпірліктен қайтпай, оны жалғастыра берсе, Аллаһ олардың күнәларын кешірмейді. Себебі кешірім — тәубе етіп, иманға қайтушыларға ғана беріледі. Ал олар тәубе етпей, қасарыса бергендіктен, Аллаһ оларды азаптан құтқаратын ешбір жолға салмайды. Бұл — Аллаһтың әділ үкімі: кімде-кім өз еркімен күпірлікті таңдап, онда қасарысып қалса, ол өзінің адасу жолын өзі таңдаған болады. Аллаһ ешкімге зұлымдық жасамайды, керісінше адамдар өздеріне зұлымдық жасайды. Бұл аяттағы «зұлымдық» сөзі күпірлікпен қатар аталған, себебі күпірліктің өзі — ең үлкен зұлымдық. Кейбір тәпсіршілер бұл зұлымдықты Мұхаммед пайғамбардың ﷺ сипатын жасыру деп те түсіндірген, өйткені олар шындықты біле тұра жасырып, халықты адастырды.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ислам — тәубе есігін ашық қоятын дін. Кімде-кім күнәсіне шын жүректен өкініп, Аллаһқа бет бұрса, Ол кешіреді. Бұл — Аллаһтың рақымының кеңдігін көрсетеді.
• Алайда күпірлікте қасарысып, тәубе етпей қалу — адамның өзін-өзі құртуы. Сондықтан әр адам өз жүрегін тексеріп, тура жолда болуға ұмтылуы керек.
• Аллаһтың әділдігі — Ол ешкімге зұлымдық жасамайды. Адам өз ісінің салдарын өзі тартады. Бұл — әділеттілік пен жауапкершілік сезімін оятады.
• Тура жол — Аллаһтың берген үлкен нығметі. Ол үшін шүкір етіп, иманды берік ұстау керек.
• Бұл аят бізді иман мен тәубенің қадірін білуге, Аллаһтың рақымына үміт ете отырып, күпірлік пен қасарысудан сақтануға шақырады.