سورت نساء — آیت 28

د مهمو کلمو معنا:

• يُخَفِّفَ: اسانول، سپکول، دروندوالی لرې کول.
• ضَعِيفًا: کمزوری، د ډېرو شیانو په وړاندې د زغم او مقاومت نشتون.

تفسیر:

الله تعالیٰ په خپل کلام کې وفرمایي چې هغه غواړي ستاسو په معاملو کې اسانتیا راولي او پر تاسو باندې سختي ونه کړي. هغه په خپلو احکامو کې داسې لارې چارې ټاکلې دي چې ستاسو له توان سره سمون لري، لکه د نکاح په معامله کې د ازادو ښځو تر څنګ د وینځو (اماؤ) د نکاح اجازه ورکول، چې د فساد او ګناه څخه مخنیوی وشي. دا ټول د دې لپاره دي چې تاسو په سختۍ او مشقت کې ونه اچول شئ.

بیا الله تعالیٰ د دې حکمت بیان کړی دی: "او انسان کمزور پیدا شوی دی" — یعنې انسان په خپل طبیعت او جوړښت کې کمزوری دی؛ د خپلو خواهشاتو او شهواتو په وړاندې د زغم توان نه لري، او د عبادتونو او طاعتونو په مشقتونو باندې د صبر کولو طاقت نه لري. له همدې امله الله تعالیٰ په خپل رحمت سره د هغه پر غاړه داسې مکلفیتونه نه اچوي چې هغه یې نشي زغملی، بلکې د هغه د کمزورتیا په پام کې نیولو سره یې احکام اسان کړي دي.

فايدې:

1. دا آیت د الله تعالیٰ د رحمت او مهربانۍ ښکارندوی دی، چې خپل بندګان د هغوی د کمزورتیا له امله په سختو تکلیفونو نه مکلف کوي، بلکې د هغوی د توان سره سم یې احکام ټاکلي دي.
2. دا چې الله تعالیٰ د انسان د کمزورتیا څخه خبر دی، نو مسلمان باید د خپل رب په رحمت باندې ډاډه وي او د هغه په احکامو باندې عمل کولو کې هیله مند وي، ځکه چې هغه د خپل بنده له حالت څخه بشپړ خبر دی.
3. دا آیت مسلمان ته دا درس ورکوي چې د دین په معاملو کې اسانتیا او نرمي غوره کړي، او د خلکو په وړاندې داسې سختي ونه کړي چې دوی له دین څخه لرې کړي.
4. د دې آیت له مخې، مسلمان باید د الله تعالیٰ په احکامو باندې عمل کولو کې له خپل توان څخه زیات بار پر ځان نه اچوي، بلکې د الله تعالیٰ له خوا د ورکړل شویو اسانتیاوو څخه ګټه پورته کړي، ځکه چې الله تعالیٰ د خپلو بندګانو لپاره اسانتیا غواړي، نه سختي.