سوره نساء — آیه 88

معانی کلمات:

• أَرْکَسَهُمْ: آنان را وارونه کرد و به کفر بازگرداند.
• بِمَا کَسَبُوا: به سبب اعمال و کردارشان.
• سَبِیلًا: راهی برای هدایت.

تفسیر آیه:

ای مؤمنان! شما را چه شده است که دربارهی منافقان دو گروه شدهاید؟ گروهی میگویید باید با آنان جنگید و گروهی دیگر میگویید نباید جنگید. حال آنکه خداوند آنان را به سبب اعمال زشت و گناهانشان به کفر و گمراهی بازگردانده است. آیا میخواهید کسی را که خداوند او را به سبب کردارش گمراه کرده است، هدایت کنید؟ هر که را خداوند از هدایت محروم کرده باشد، هرگز راهی برای هدایت او نخواهی یافت و هیچ کس نمیتواند او را به راه راست بازگرداند.

فواید و پیامهای آیه:

1. پیروی از حکم خداوند، نه سلیقهی شخصی: مؤمنان نباید در امور دینی بر اساس نظر شخصی خود اختلاف کنند، بلکه باید به حکم خداوند و رسولش مراجعه نمایند.
2. هدایت تنها به دست خداست: هیچ کس نمیتواند کسی را که خداوند به سبب اعمالش گمراه کرده است، هدایت کند. این درس بزرگی است که ما تنها وسیلهی هدایت هستیم، نه هدایتکنندهی حقیقی.
3. اعمال انسان سرنوشت او را میسازد: گمراهی و هدایت انسانها در گرو اعمال خودشان است. هر کس با کردار نیک، زمینهی هدایت خود را فراهم میکند و با کردار بد، خود را از رحمت الهی محروم میسازد.
4. دوری از نفاق: این آیه مؤمنان را برحذر میدارد که هرگز در صف منافقان قرار نگیرند و با آنان همداستان نشوند، چرا که سرانجام آنان خواری و گمراهی است.
5. تسلیم در برابر قضای الهی: مؤمن باید به قضای الهی راضی باشد و بداند که هر چه خداوند اراده کند، همان میشود و هیچ کس نمیتواند در برابر ارادهی او بایستد.