Surat Az-Zukhruf — Ayat 40

1) Tegese tembung-tembung sing perlu dijlentrehake:

• أَفَأَنتَ (a-fa-anta): Apa sira? (tembung pitakon kanggo nggugah pangerten)
• تُسْمِعُ (tusmi'u): Mbisakake krungu / ngrungokake
• الصُّمَّ (as-summa): Wong-wong sing budheg (ora bisa krungu)
• تَهْدِي (tahdi): Nuduhake dalan / menehi pituduh
• الْعُمْيَ (al-'umya): Wong-wong sing wuta
• ضَلَالٍ مُّبِينٍ (dhalalin mubin): Kesasar sing cetha banget / kesasar sing nyata

2) Tegese ayat iki:

Ayat iki minangka pitakon kanggo Nabi Muhammad ﷺ, nalika beliau kepengin banget supaya wong-wong kafir mau gelem mlebu Islam. Allah paring pangandika: "Apa sira bisa ngrungokake wong-wong sing budheg, utawa nuduhake dalan marang wong-wong sing wuta, utawa marang wong sing wis kesasar kanthi cetha?"

Tegese, wong-wong kafir iku atine wis kaya wong budheg — ora gelem krungu kabeneran. Mripate atine wis kaya wong wuta — ora bisa ndeleng dalan sing bener. Lan dheweke wis kesasar kanthi nyata saka dalan sing lurus.

Nabi Muhammad ﷺ iku mung diwenehi tugas kanggo nyampekake wahyu, dudu kanggo meksa wong supaya gelem percaya. Sing bisa menehi pituduh lan mbukak atine wong iku mung Allah SWT. Dadi, sanajan Nabi ﷺ kepengin banget supaya wong-wong mau mlebu Islam, ora kabeh wong bakal gelem. Sing gelem mlebu Islam iku mung wong sing dikarepake dening Allah.

Dadi intine: Nabi ﷺ ora kena sedhih banget yen ana wong sing ora gelem percaya, amarga tugas beliau mung nyampekake, dene sing menehi hidayah iku Allah.

3) Piwulang lan faedah saka ayat iki:

• Allah iku sing menehi hidayah: Ora ana sing bisa menehi pituduh marang wong liya kajaba mung Allah. Dadi awake dhewe ora perlu rumangsa paling bisa ngowahi wong liya.
• Tugas kita mung nyampekake: Kaya Nabi ﷺ, tugas kita yaiku nyampekake kabecikan lan bebener, dudu meksa wong supaya gelem nampa.
• Aja putus asa: Sanajan ana wong sing ora gelem nampa bebener, kita ora kena putus asa. Sing penting kita wis ngupayakake sing paling apik.
• Ati iku penting banget: Wong bisa krungu nganggo kuping, nanging yen atine budheg, ora bakal ngerti bebener. Wong bisa ndeleng nganggo mripat, nanging yen atine wuta, ora bakal weruh dalan sing bener. Mula, awake dhewe kudu tansah njaga ati supaya tetep resik lan gelem nampa bebener.
• Islam iku agama sing gampang lan kebak berkah: Ayat iki mulangake yen Islam ora nate meksa wong supaya mlebu. Islam mung nuduhake dalan sing bener, lan sapa wae sing gelem nampa, bakal entuk kabegjan. Iki nuduhake yen Islam iku agama sing kebak katresnan lan ora meksa.
• Tansah ndonga marang Allah: Amarga mung Allah sing bisa menehi hidayah, awake dhewe kudu tansah ndonga supaya Allah menehi pituduh marang awake dhewe lan wong-wong sing kita tresnani.