Аль-Ахкаф сүрөсү — Аят 20

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• يُعْرَضُ — көрсөтүлөт, алып келинет (эсеп-кысап жана азап үчүн).
• طَيِّبَاتِكُمْ — жагымдуу нерселериңер, жакшылыктарыңар (бейиште берилүүчү жакшылыктар).
• اسْتَمْتَعْتُم — пайдаланып, ырахаттанып калдыңар.
• عَذَابَ الْهُونِ — кордук азабы, шерменде кылуучу азап.
• تَسْتَكْبِرُونَ — текеберленип, чоңсунуп жүрдүңөр.
• تَفْسُقُونَ — Аллахка баш ийүүдөн чыгып, күнөө кылып жүрдүңөр.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) жана адамдарга каапырлардын акыбетин эскертүүнү буйурат. Кыямат күнү каапырлар тозокко түздөн-түз алып келинип, азапка тартылат. Ошол учурда аларга жеме-кеп жана шерменде кылуу менен айтылат: «Силер дүйнө жашоосуңарда ырахаттанууга жаралган жакшылыктарды, бейиштин жыргалчылыктарын, эгер ыйман келтирсеңер, силерге даярдалган нерселерди текке короттуңар. Дүйнөнүн өткөөл лаззаттарына берилип, аларды гана пайдаландыңар. Эми бүгүн силер кордук жана шермендечилик азабы менен жазаланасыңар. Себеби силер жер бетинде акыйкатсыз текеберленип, чоңсунуп жүрдүңөр жана Аллахка баш ийүүдөн чыгып, күнөөлөрдү кылып жүрдүңөр».

Башкача айтканда, алар дүйнөдө өздөрүнө берилген ден соолукту, байлыкты, убакытты жана башка жакшылыктарды Аллахтын ыраазылыгы үчүн эмес, өз каалоолору үчүн гана сарпташты. Ошондуктан алар акыретте бейиштин түбөлүк жыргалчылыктарынан куру калып, кордук азабына туш болушат. Бул азап алардын жер бетиндеги текеберлигинин жана күнөөкөрлүгүнүн жыйынтыгы.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга кызыктыруучу ойлор:

• Дүйнө — өткөөл, акырет — түбөлүк. Бул аят адамга дүйнөнүн лаззаттары убактылуу экенин, ал эми акыреттеги жыйынтык түбөлүк экенин эскертет. Ыймандуу адам дүйнөнү акырет үчүн пайдаланууга умтулат.
• Жакшылыктарды туура пайдалануу. Аллах берген ден соолук, байлык, убакыт — булардын баары сыноо. Аларды Аллахтын жолунда сарптаган адам акыретте улуу сыйга жетет.
• Текеберлик жана күнөө — кыйроонун себеби. Аят текеберлик менен күнөөнүн адамды кордукка алып баруучу жол экенин көрсөтөт. Ислам текеберликти жек көрүп, момундукка жана тообо кылууга чакырат.
• Тообо эшиги ачык. Бул азап каапырларга айтылганы менен, ар бир адам өз жашоосун ойлонуп, Аллахка кайтууга, кечирим суроого мүмкүнчүлүгү бар экенин түшүнөт. Ислам — үмүт жана кечирим дини.
• Ыймандын баасы. Ыйман келтирген адам бейиштин түбөлүк жыргалчылыктарына жетет. Бул аят ыймандууларга кубаныч берет жана аларды Аллахтын жолунда бекем болууга шыктандырат.

Ошентип, бул аят аркылуу Аллах бизди дүйнөнүн азгырыктарына алданып калбоого, текеберликтен алыс болууга жана Аллахтын буйруктарына баш ийүүгө чакырат. Ислам — адамды түбөлүк бакытка жеткирүүчү туура жол.