Сураи Мухаммад — Оят 38

1. Маънои калимаҳои душворфаҳм:

— «هَا أَنتُمْ هَٰؤُلَاءِ»: яъне шумо ҳозир ҳамин гуна одамонед, ки ба шумо хитоб мешавад.

— «تُدْعَوْنَ»: даъват карда мешавед.

— «تُنفِقُوا»: инфоқ кунед, яъне аз молатон дар роҳи Худо сарф кунед.

— «تَبْخَلُ» / «يَبْخَلُ»: бахилӣ мекунад, яъне аз додани мол худдорӣ менамояд.

— «الْغَنِيُّ»: Беҳоҷат, Он ки ба ҳеҷ чиз ниёз надорад.

— «الْفُقَرَاءُ»: ниёзмандон, муҳтоҷон.

— «تَتَوَلَّوْا»: рӯй гардонед, аз итоат ва фармонбардорӣ дур шавед.

— «يَسْتَبْدِلْ»: иваз мекунад, ба ҷои шумо дигаронро меоварад.

1. Тафсири оят:

Эй мӯъминон, шумо ҳамон гурӯҳе ҳастед, ки ба шумо даъват карда мешавад, то қисме аз молатонро дар роҳи Худо — барои ҷиҳод бо душманони Худо ва ёрии дини Ӯ — инфоқ кунед. Аз шумо талаб намешавад, ки тамоми молатонро сарф кунед, балки танҳо бахше аз он кифоя аст. Аммо аз миёни шумо касоне ҳастанд, ки ба сабаби бахилӣ аз ин инфоқ худдорӣ мекунанд. Ҳар кас аз додани мол дар роҳи Худо бахилӣ кунад, дар ҳақиқат ба худи худ зиён расондааст, зеро ӯ худро аз савоби бузурги инфоқ маҳрум мекунад ва айби бахилӣ танҳо ба гардани худи ӯст. Худованди Таъоло аз инфоқи шумо беҳоҷат аст ва ба ҳеҷ чиз ниёз надорад, дар ҳоле ки шумо ба Ӯ ниёзмандед ва бе лутфу раҳмати Ӯ наметавонед истодагӣ кунед. Агар шумо аз фармони Худо рӯй гардонед ва аз ислом дур шавед, Ӯ шуморо нобуд мекунад ва ба ҷои шумо мардуми дигареро меоварад, ки онҳо монанди шумо нестанд — балки фармонбардори Худо ва паёмбари Ӯ хоҳанд буд ва бо молу ҷони худ дар роҳи Худо ҷиҳод мекунанд.

1. Фоидаҳои оят:

— Ин оят ба мо меомӯзад, ки инфоқ дар роҳи Худо на танҳо барои дигарон, балки пеш аз ҳама барои худи мо фоидаовар аст; бахилӣ кардан дар ҳақиқат зиён расондан ба худи инсон аст.

— Худованди Таъоло ба моли мо ниёз надорад; Ӯ Беҳоҷат аст ва мо ҳама ниёзмандем. Ин боиси он мешавад, ки инсон такаббур накунад ва молро воситаи наздикӣ ба Худо бидонад, на сабаби ғурур.

— Оят ҳушдор медиҳад, ки агар инсон аз фармони Худо рӯй гардонад, Худо метавонад дигаронро ба ҷои ӯ биёрад, ки беҳтар ва фармонбардортар бошанд. Ин моро ба итоат ва амали нек ташвиқ мекунад.

— Ин оят ба мо умед мебахшад, ки ҳар кас ба роҳи Худо баргардад ва ба Ӯ итоат кунад, метавонад аз зумраи бандагони солеҳ гардад, ҳатто агар пештар кӯтоҳӣ карда бошад ҳам.

— Қуръон моро ба саховат, ҷиҳод бо мол ва ҷон, ва фармонбардорӣ аз Худо даъват мекунад, ки инҳо сабаби саодати дунёву охират мебошанд.