Fath surasi — Oyat 19

Kalimalarning ma'nolari:

• Mag‘onim – urushda qo‘lga kiritiladigan mol-mulk, o‘lja.
• Aziz – g‘olib, qudratli, hech kim Uning oldida ojizlik qila olmaydigan.
• Hakim – har ishni hikmat bilan, o‘rinli va adolatli qiluvchi.

Tafsir:

Alloh taolo mo‘min bandalariga yana bir buyuk ne’matini eslatmoqda: ularga ko‘p va keng mag‘animlar (o‘ljalar) berilishini va’da qilmoqda. Bu mag‘animlar Xaybar yahudiylarining mol-mulklaridan iborat bo‘lib, ularni mo‘minlar o‘z qo‘llari bilan qo‘lga kiritadilar. Bu va’da Hijratning oltinchi yilida, Hudaybiya sulhidan so‘ng amalga oshdi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybar fathini amalga oshirdilar va u yerdagi boyliklar mo‘minlar o‘rtasida taqsimlandi.

Alloh taolo bu yerda o‘z qudrati va hikmatini bayon qilmoqda: U azizdir, ya’ni g‘olibdir, hech kim Uning oldida turolmaydi va Uning irodasiga qarshilik qila olmaydi. U hakimdir, ya’ni har bir ishni o‘z hikmati bilan, bandalari uchun eng yaxshi va eng foydali tarzda boshqaradi. Uning va’dasi haqdir, Uning yordami aniqdir.

Foydalar:

Ushbu oyatdan mo‘minlar uchun katta saboq va quvonch bor. Alloh taolo o‘z bandalariga va’da berganida, albatta, uni amalga oshiradi. Mo‘min kishi qiyinchilik va sinovlarga duch kelganda, Allohning va’dasiga ishonishi va sabr qilishi kerak. Hudaybiya sulhi zohiran mag‘lubiyatdek ko‘ringan bo‘lsa-da, aslida u katta fath va ko‘plab mag‘animlarga sabab bo‘ldi. Bu esa mo‘minlarga o‘rgatadiki, Allohning hukmida har doim xayr bor, hatto insonlar buni tushunmasalar ham. Alloh azizdir – Uning yordami bilan hech qanday kuch mo‘minlarga g‘olib kela olmaydi. Alloh hakimdir – Uning har bir ishida chuqur hikmat va adolat mavjud.