Sura Al-Ma'ida — Werset 104

Znaczenie wybranych słów:

• حَسْبُنَا – wystarczy nam, to nam wystarcza.
• مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا – to, na czym zastaliśmy naszych ojców (ich przekonania, zwyczaje i praktyki religijne).
• لَا يَعْلَمُونَ شَيْئًا – nie posiadają żadnej wiedzy (o prawdzie i właściwym rozumieniu religii).
• وَلَا يَهْتَدُونَ – i nie podążają właściwą drogą (nie są prowadzeni ku prawdzie).

Tłumaczenie i wyjaśnienie wersetu:

Kiedy tym, którzy przypisują Bogu kłamstwo – zakazując tego, co On uczynił dozwolonym, jak niektóre zwierzęta hodowlane i plony – mówi się: „Przyjdźcie do tego, co zesłał Bóg, i do Posłańca (niech Bóg go błogosławi i obdarzy pokojem), aby wyjaśnić wam, co jest dozwolone, a co zakazane, i abyście poznali prawdę" – oni odpowiadają: „Wystarczy nam to, na czym zastaliśmy naszych ojców". Odrzucają w ten sposób wezwanie do objawienia Bożego i Sunny Proroka, twierdząc, że dziedzictwo przodków jest dla nich wystarczające.

Bóg jednak gani ich za tę postawę, zadając retoryczne pytanie: „Czy podążanie za ojcami jest usprawiedliwione, nawet jeśli ich ojcowie nie posiadali żadnej wiedzy o prawdzie i nie byli prowadzeni właściwą drogą?" To znaczy: jak można naśladować kogoś, kto jest pozbawiony wiedzy i nie zna drogi do prawdy? Przecież naśladowanie jest dopuszczalne jedynie wtedy, gdy naśladowana osoba posiada wiedzę i jest prawidłowo prowadzona. Ktoś, kto nie wie niczego i nie podąża właściwą ścieżką, nie może być wzorem do naśladowania. Dlatego ci, którzy idą za takimi ojcami, są jeszcze bardziej nieświadomi i bardziej zagubieni niż ich przodkowie, ponieważ ślepo podążają za błądzącymi.

Korzyści płynące z wersetu:

1. Nakaz powrotu do źródeł islamu – werset ten uczy nas, że w sprawach religii należy odwoływać się do Koranu i Sunny Proroka (niech Bóg go błogosławi i obdarzy pokojem), a nie do ślepych tradycji przodków, które mogą być sprzeczne z objawieniem Bożym.
2. Zakaz ślepego naśladownictwa w sprawach wiary – islam wzywa do świadomej wiary opartej na wiedzy i zrozumieniu. Nie wystarczy powiedzieć „tak robili nasi ojcowie", jeśli ich postępowanie było sprzeczne z prawdą.
3. Kryterium prawdy nie jest tradycja, lecz objawienie – prawdziwym miernikiem dobra i zła jest to, co przekazał Bóg i Jego Posłaniec, a nie zwyczaje odziedziczone po przodkach.
4. Zachęta do zdobywania wiedzy – werset podkreśla wagę wiedzy i właściwego rozeznania w religii. Człowiek powinien dążyć do poznania prawdy, a nie zadowalać się ślepym naśladownictwem.
5. Ostrzeżenie przed konsekwencjami ślepego naśladownictwa – podążanie za ignorantami prowadzi do jeszcze większego zagubienia i oddalenia od drogi Bożej. Dlatego islam uczy nas, abyśmy wybierali swoich przewodników spośród ludzi wiedzy i prawości.