ሱረቱ አል-ማኢዳ — አንቀጽ 104

የቃላት ፍቺዎች፡-

• حَسْبُنَا፡- የሚበቃን፣ በቂያችን ነው
• آبَاءَنَا፡- አባቶቻችን፣ ቅድመ አያቶቻችን
• لَا يَعْلَمُونَ شَيْئًا፡- ምንም የማያውቁ
• وَلَا يَهْتَدُونَ፡- ወደ ትክክለኛው መንገድ የማይመሩ

የአንቀጹ ትርጉም እና ማብራሪያ፡-

አላህ በዚህ ክቡር አንቀጽ ውስጥ የከሃዲዎችን አመለካከት ይገልጻል፡፡ እነዚያ አላህ የፈቀደውን እንስሳ እነርሱ በራሳቸው ሕግ የሚያርሙት ሰዎች፣ “ወደ አላህ ወደ ወረደው ቁርኣንና ወደ መልእክተኛው (ሙሐመድ ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም) ኑ፣ የተፈቀደውንና የተከለከለውን ለማወቅ” በተባሉ ጊዜ፣ “አባቶቻችን በሱ ላይ ያገኘናቸው (ሃይማኖትና ልማድ) ይበቃናል” ይላሉ፡፡ ይኸውም ከቁርኣንና ከሱና መማርን እየተዉ የአባቶቻቸውን ጥንታዊ ልማድ ብቻ እንደሚከተሉ ያሳያል፡፡

አላህ ሱብሃነሁ ወተዓላ በዚህ ጠያቂ አነጋገር ይወቅሳቸዋል፡- “አባቶቻቸው ምንም የማያውቁና ወደ ትክክለኛው መንገድ የማይመሩ ቢሆኑም እንኳን ይከተሉዋቸዋልን?” ይህ ማለት ዓዋቂ ያልሆነንና ትክክለኛውን መንገድ ያላገኘን ሰው መከተል ሞኝነት ነው፡፡ ዕውቀት የሌላቸውንና የተሳሳቱን ሰዎች መከተል ከእነርሱ የበለጠ የተሳሳተ ያደርጋል እንጂ ጥቅም አያስገኝም፡፡

ከአንቀጹ የምንማራቸው ትምህርቶችና ጥቅሞች፡-

1. ዓዋቂንና ትክክለኛውን መንገድ የተከተለን ሰው ብቻ መከተል እንዳለብን ያስተምረናል፡፡ ዓዋቂ ያልሆነን ሰው በጨለማ ውስጥ መከተል ወደ ጥፋት ይመራል፡፡
2. እውነትን ከቁርኣንና ከሱና ብቻ መፈለግ እንዳለብን ያሳያል፡፡ የቅድመ አያቶች ልማድ ከአላህ ሕግ ጋር የሚጋጭ ከሆነ መተው አለበት፡፡
3. አንድ ሰው ትክክለኛውን መንገድ ሳያውቅ የአባቶቹን ልማድ በዓይነ ጉድለት መከተሉ ትልቅ ስህተት መሆኑን ያስረዳል፡፡ እውነትን ከየትም ቢመጣ መቀበል የአዕምሮ ብስለት ምልክት ነው፡፡
4. ኢስላም ሃይማኖት አስተሳሰብን የሚያነቃቃና ወደ እውቀትና ወደ ማስረጃ የሚጠራ መሆኑን ያሳያል፡፡ ዓይነ ስውር መከተልን አይቀበልም፡፡
5. አላህ ለሰው ልጆች የወረደው ሕግ ሁሉን አቀፍና የተሟላ መሆኑን ያስረዳል፡፡ በውስጡ ለሁሉም የሕይወት ጉዳዮች መፍትሔ አለው፡፡