سوره مائده — آیه 112

معانی کلمات:

• حواریون: یاران ویژه و برگزیده حضرت عیسی علیه‌السلام که به او ایمان آورده و در یاری‌اش پیشگام بودند.
• مائده: سفره‌ای که بر آن غذا نهاده شده باشد؛ یعنی خوانِ طعام.
• یستطیع: می‌تواند و توانایی دارد؛ در اینجا به معنای «آیا می‌تواند اجابت کند» است.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، داستان درخواست حواریون از حضرت عیسی علیه‌السلام را یادآوری می‌کند؛ آنگاه که گفتند: «ای عیسی پسر مریم! آیا پروردگارت می‌تواند برای ما سفره‌ای از آسمان نازل کند؟» این پرسش، هرچند در ظاهر نشانه‌ی طلب معجزه بود، اما از نوعی بی‌صبری و عدم درک کامل از قدرت بی‌پایان خداوند حکایت داشت. حضرت عیسی علیه‌السلام در پاسخ، به جای پذیرش فوری این درخواست، آنان را به تقوا و پرهیزگاری فراخواند و فرمود: «از خدا بترسید و از این‌گونه سؤال‌ها بپرهیزید، اگر واقعاً ایمان دارید.» منظور ایشان این بود که ایمان حقیقی، مستلزم توکل بر خداوند در طلب روزی و رزق است، نه اصرار بر معجزات غیرضروری که ممکن است مایه‌ی آزمایش و فتنه شود. عیسی علیه‌السلام با این سخن، آنان را به صبر و اعتماد بر الطاف الهی دعوت کرد و یادآور شد که اگر ایمانشان راستین است، باید به قدرت خداوند اطمینان کامل داشته باشند و از درخواست‌هایی که شائبه‌ی امتحان الهی را دارد، دوری کنند.

فواید و پیام‌های آیه:

1. ادب در برابر خداوند: مؤمن باید در درخواست‌های خود از خداوند، با ادب و خضوع سخن بگوید و از پرسش‌هایی که ممکن است نشانه‌ی تردید یا بی‌ادبی باشد، پرهیز کند.
2. تقوا، شرط ایمان راستین: تقوا و پرهیزگاری، نشانه‌ی ایمان حقیقی است؛ کسی که ایمان دارد، در برابر خواسته‌هایش نیز شکیبا و خداترس است.
3. توکل بر خدا در طلب رزق: مؤمن باید روزی خود را از خداوند بخواهد و به او توکل کند، نه اینکه با اصرار بر معجزات، خود را در معرض آزمایش‌های دشوار قرار دهد.
4. پند و ارشاد دلسوزانه: پیامبران و اولیای الهی، همواره امت خود را به خیر و صلاح دعوت می‌کنند و از درخواست‌هایی که ممکن است به فتنه و گرفتاری منجر شود، بازمی‌دارند.