سوره ق — آیه 39

معانی کلمات:

• سَبِّحْ: به معنای تنزیه خداوند از هر نقص و عیب است، و در اینجا منظور نماز و ذکر خداوند است.
• بِحَمْدِ رَبِّکَ: همراه با ستایش و سپاس پروردگارت.
• قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ: پیش از برآمدن خورشید، که اشاره به نماز صبح دارد.
• قَبْلَ الْغُرُوبِ: پیش از غروب آفتاب، که اشاره به نماز عصر (و به قولی نمازهای ظهر و عصر) دارد.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! بر آنچه مشرکان و یهود دربارهات میگویند — از تکذیب و نسبتهای ناروا — شکیبا باش و از گفتار آنان اندوهگین مباش، زیرا خداوند آنان را تحت نظر دارد و سزایشان را خواهد داد. در برابر این آزارها، سلاح تو صبر و نماز است. پس پروردگارت را با ستایش و سپاس، پیش از طلوع خورشید (در نماز صبح) و پیش از غروب آفتاب (در نماز عصر) تسبیح گوی و به یاد او باش. این نمازها، مایهی آرامش دل و پاداش بزرگ نزد پروردگار است و تو را در برابر سختیها نیرو میبخشد.

فواید و پیامهای آیه:

• صبر در برابر آزار دیگران، نشانهی ایمان راستین و کلید پیروزی است؛ چرا که خداوند هرگز بندگان شکیبای خود را فراموش نمیکند.
• نماز، پناهگاه مؤمن در سختیهاست؛ کسی که به نماز پناه ببرد، هرگز تنها و بییاور نخواهد ماند.
• تسبیح و ستایش خداوند در اوقات مشخص (صبح و عصر) دل را نورانی میکند و انسان را از غم و اندوه رهایی میبخشد.
• این آیه به ما میآموزد که در برابر ناملایمات زندگی، به جای یأس و ناامیدی، به یاد خدا و نماز روی آوریم که آرامش حقیقی در آن است.