Qamar surasi — Oyat 21

Kalimalarning ma'nolari:

• Azobi: Men bergan azob-uqubat.
• Nuzur: (Nazirning ko‘pligi) Mening qo‘rqitishlarim, ogohlantirishlarim.

Tafsir:

Ey Makka ahli! Qarang-u, o‘zingizdan oldin o‘tgan, Payg‘ambarlarni yolg‘onchiga chiqargan qavmlarga Mening azobim qanday bo‘lganini va Mening ogohlantirishlarim, ya’ni ularni qo‘rqitishlarim qanday amalga oshganini bilib oling. Ular Payg‘ambarlarimning da’vatini rad etdilar va Mening ogohlantirishlarimni masxara qildilar. Natijada ularga shunday azob tushdiki, uni hech kim tasavvur qila olmaydi. Bu azob ularning kufri va Payg‘ambarlarga bo‘lgan dushmanligi tufayli yuz berdi. Alloh taolo bu savolni qayta-qayta keltirish orqali azobning dahshatini va ogohlantirishning jiddiyligini ta’kidlamoqda. Bu yerda asosiy maqsad — o‘sha azobning og‘irligini va uning oldini olish uchun berilgan ogohlantirishlarning haqiqiyligini eslatishdir.

Foydalar:

• Ushbu oyat Allohning azobi haqiqiy va muqarrar ekanini, Uning ogohlantirishlari behuda emasligini ko‘rsatadi. Bu mo‘minlarga sabr-qanoat va Allohga bo‘lgan ishonchni mustahkamlaydi.
• Unda kofirlar va gunohkorlar uchun kuchli bir ibrat va qo‘rqinch bor. Payg‘ambarlarni yolg‘onchiga chiqargan har bir qavm halokatga uchraganini bilish, insonni o‘z qilmishlarini o‘ylashga undaydi.
• Bu oyat Allohning rahmli va mehribon ekanini ham eslatadi. Chunki U azob berishdan oldin ogohlantiradi, Payg‘ambarlar yuboradi va insonlarga to‘g‘ri yo‘lni ko‘rsatadi. Bu esa insonlarni Allohning rahmatiga umid qilishga va Uning amrlariga itoat etishga chorlaydi.
• Oyatda keltirilgan savol uslubi — "qanday bo‘lgan?" — o‘quvchini o‘ylashga va o‘sha azobning dahshatini tasavvur qilishga undaydi. Bu esa Qur’onning ta’sirchan uslublaridan biri bo‘lib, inson qalbini yumshatadi va uni haqiqatga qaytaradi.