Ар-Рахман сүресі — Аят 65

1. Сөздердің мағынасы:

• فَبِأَيِّ — «сонда қайсысымен» деген мағынада.
• آلَاءِ — «нығметтер, игіліктер» дегенді білдіреді. Бұл сөздің жекеше түрі «إِلْيٌ» немесе «أَلَاءٌ» болып, Алланың адамдарға берген түрлі игіліктерін, жақсылықтарын білдіреді.
• رَبِّكُمَا — «екеуіңнің Раббың» деген мағынада. Мұндағы «екеу» деп жын мен адамзат қауымына қаратылып айтылған.
• تُكَذِّبَانِ — «екеуің өтірік дейсіңдер» немесе «екеуің жоққа шығарасыңдар» деген мағынаны береді.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят «Ар-Рахман» сүресінде қайталанып келетін аяттардың бірі. Алла Тағала жындар мен адамдарға қаратып: «Сонда екеуің Раббыларыңның қай нығметтерін өтірік дейсіңдер?» — деп сұрайды. Яғни, Алланың сансыз игіліктері мен жақсылықтарының ішінен қайсысын жоққа шығара аласыңдар? Осы аяттың алдындағы аяттарда Алла Тағала жәннаттың екі бағын сипаттап, олардың қою жасыл түсті, тіпті қарайып кеткендей болып, шексіз көгеріп тұрғанын баяндайды. Осындай ұлы нығметтерді берген Раббыларыңның қайсысын жалған дейсіңдер? Барлық нығмет Алладан келеді, сондықтан Оның берген игіліктерін мойындап, шүкір ету қажет. Бұл сұрақ адам мен жынды ойлануға, Алланың шексіз нығметтерін мойындауға шақырады. Аяттағы «екеуің» деген сөз жын мен адамзат қауымына қаратылған, өйткені бұл екі қауым да Алланың нығметтеріне бөленген және жауапкершілік жүктелген.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Алла Тағаланың нығметтері сансыз және шексіз. Оларды санап тауысу мүмкін емес.
• Адам баласы мен жын қауымы Алланың берген әрбір игілігі үшін шүкір етуге міндетті.
• Алланың нығметтерін жоққа шығару немесе оларға немқұрайлы қарау — үлкен қателік.
• Бұл аят адамды өз өміріндегі Алланың берген жақсылықтарын ойланып, Раббысына деген махаббатын арттыруға шақырады.
• Құран Кәрімнің әрбір аяты — Алланың рақымы мен даналығының көрінісі. Оны оқып, түсініп, бойымызға сіңіру — бақыттың кілті.
• Ислам діні — Алланың нығметтерін мойындап, шүкір етуге, жақсылыққа ұмтылуға шақыратын дін. Бұл аят бізді Алланың шексіз сыйларын бағалауға және Оған деген ризашылығымызды білдіруге тәрбиелейді.