سورت قلم — آیت 47

د معناوو بيان:

• الْغَيْبُ: پټه پوهه، د لوح محفوظ علم، يا هغه پټ علم چې يوازې الله ته معلوم دی.
• يَكْتُبُونَ: ليکي، يعني هغه څه ليکي چې دوی يې ادعا کوي.

د آيت تفسير:

د دې آيت مخکينۍ برخه کې الله تعالی خپل پيغمبر ﷺ ته وينا کړې وه چې ته د دوی (مشرکانو) نه کوم مزدوري نه غواړې او دوی پر تا بار دروند نه لګوي. اوس په دې آيت کې الله تعالی د مشرکانو بله بې بنسټه خبره ردوي: آيا د دوی سره د غيب علم شته چې دوی يې ليکي؟ يعني آيا دوی د لوح محفوظ علم لري چې له هغې نه هغه څه ليکي چې دوی يې وايي؟ لکه د دوی دا ادعا چې "مونږ به د الله په نزد په جنت کې غوره ځای ولرو" يا "مونږ به د قيامت په ورځ له مسلمانانو نه غوره حال کې وو" — دا ټول هغه څه دي چې دوی يې له خپل خيال نه وايي، نه د کوم علم پر بنسټ.

که دوی واقعاً د غيب علم لري، نو ولې نه وايي چې د دوی په کتاب کې څه ليکل شوي دي؟ خو دا ناشونې ده، ځکه چې د غيب علم خاص د الله تعالی سره دی. دوی نه د لوح محفوظ خبر لري او نه د قيامت د پېښو علم. دوی يوازې په خپل خيال او اټکل باندې خبرې کوي، او دا خبرې يې بې بنسټه دي.

فايدې:

1. دا آيت مونږ ته ښيي چې د غيب علم يوازې الله تعالی ته خاص دی، او هيڅ مخلوق ته دا علم نه دی ورکړل شوی، پرته له هغه څه چې الله تعالی خپلو پيغمبرانو ته ورکړي وي.
2. مونږ بايد هيڅکله د هغو خبرو پر بنسټ عمل ونه کړو چې بې له علمه وي، ځکه چې الله تعالی د بې علمه خبرې کول سخت ناروا ګڼلي دي.
3. دا آيت مونږ ته د تواضع درس راکوي — بايد خپل ځان ته داسې څه نسبت ونه کړو چې مونږ يې نه لرو، او د الله تعالی په علم او حکمت باندې باور ولرو.
4. مسلمان بايد په خپلو خبرو کې محتاط وي او يوازې هغه څه ووايي چې علم يې لري، ځکه چې الله تعالی د هر څه حساب اخلي.