ሱረቱ አል-አዕራፍ — አንቀጽ 159

የቃላት ፍቺዎች፡-

• ኡማት (أمة): ጥብቅ የሆነ የሃይማኖት መርህ ላይ የቆመ ጭፍራ ወይም ቡድን ማለት ነው።
• የህዱን (يهدون): ወደ ትክክለኛው መንገድ ይመራሉ፣ ያስተምራሉ ማለት ነው።
• ቢልሐቅ (بالحق): በእውነት ቃል፣ በትክክለኛው መርህ ማለት ነው።
• ያዕዲሉን (يعدلون): በፍትሕ ይፈርዳሉ፣ አድልዎ አያደርጉም ማለት ነው።

የአንቀጹ ትንታኔ (ተፍሲር)፡-

አላህ በዚህ አንቀጽ ውስጥ እንዲህ ይነግረናል፡- ከሙሳ (ሰላም በእሱ ላይ) ሕዝቦች ከሆኑት የእስራኤል ልጆች መካከል በትክክለኛው ሃይማኖት ላይ የቆሙ ጥብቅ ምእመናን ጭፍራዎች ነበሩ። እነዚህ ሰዎች ሌሎችን ወደ እውነት ይጠሩ ነበር፣ በእውነት ቃል ያስተምራሉ፣ እናም በመካከላቸው በሚፈጠሩ ጉዳዮች ሁሉ በፍትሕ ይፈርዳሉ፣ አድልዎንና በደልን አይቀበሉም። እነዚህ ሰዎች ከሙሳ ነብይ በኋላ በነበሩት የእስራኤል ልጆች ዘመናት ውስጥ እውነትን የሚናገሩና በፍትሕ የሚያስተዳድሩ ነበሩ። ይህ አንቀጽ ሁሉም የእስራኤል ልጆች በጠማማ መንገድ ላይ እንዳልነበሩ ያሳያል፤ ከመካከላቸው በእውነት ላይ የቆሙና በፍትሕ የሚፈርዱ ጻድቃን ሰዎች ነበሩ። እነዚህ ሰዎች የእውነትን መንገድ ለሌሎች ያሳያሉ፣ በራሳቸውም ሕይወት ውስጥ ፍትሕን ይተግብራሉ።

ከአንቀጹ የምንማራቸው ትምህርቶችና ጥቅሞች፡-

1. አንድ ሕዝብ በአጠቃላይ በስህተት ላይ ቢሆንም እንኳ፣ በመካከሉ እውነትን የሚከተሉና የሚያስተምሩ ጻድቃን ሰዎች ሊኖሩ ይችላሉ፤ ስለዚህ ሰዎችን በአጠቃላይ መፍረድ የተሳሳተ ነው።
2. የእውነት መመሪያ (ሂዳያ) እና ፍትሕ የማስፈን ኃላፊነት ትልቅ በጎ ተግባር ነው፤ አላህ ይህን ተግባር የሚያከናውኑ ሰዎችን በቁርአን ውስጥ አድንቆታል።
3. እስልምና ሁሉንም ሰዎች ያከብራል፤ ከዚህ አንቀጽ እንደምንረዳው ከቀዳሚ ሕዝቦች መካከል ጻድቃን ነበሩ፤ እስልምና የሚያስተምረው ፍትሕ እና እውነት ሁለንተናዊ እሴቶች መሆናቸውን ያሳያል።
4. ምእመናን በማንኛውም ሁኔታ ውስጥ ቢሆኑ፣ እውነትን የመናገርና በፍትሕ የመፍረድ ኃላፊነታቸውን መወጣት አለባቸው፤ ይህ የእምነት ጠባይ ነው።
5. አንድ ማኅበረሰብ ትክክለኛ አመራር እና ፍትሐዊ የፍርድ ሥርዓት ካለው፣ ያ ማኅበረሰብ የተረጋጋና የበለጸገ ይሆናል፤ ይህ የእስልምና መሠረታዊ ትምህርት ነው።