Сураи Аль-Араф — Оят 179

1. Маънои калимаҳои мушкили оят:

• ذَرَأْنَا: офаридем, халқ кардем.
• جَهَنَّمَ: дӯзах, ҷои азоб дар охират.
• الْجِنِّ: ҷинҳо, махлуқоти нопадид, ки аз оташ офарида шудаанд.
• الْإِنسِ: инсонҳо, одамон.
• يَفْقَهُونَ: мефаҳманд, дарк мекунанд.
• الْأَنْعَامِ: чорпоён, ҳайвонот.
• الْغَافِلُونَ: ғофилон, бехабарон, онҳое, ки аз ҳақиқат бехабаранд.

1. Тафсири оят:

Худованди Мутаъол қасам ёд карда, мефармояд, ки Мо барои дӯзахи ҷаҳаннам бисёре аз ҷинҳо ва инсонҳоро офаридаем. Инҳо он касоне ҳастанд, ки аз рӯи илми азалии Худо маълум буд, ки амалҳои аҳли дӯзахро анҷом медиҳанд. Онҳо дилҳое доранд, ки бо он ҳақиқатро дарк намекунанд, яъне андеша намекунанд ва дар бораи савобу азоб фикр намекунанд. Чашмҳое доранд, ки бо онҳо нишонаҳои Худоро дар офоқу анфус намебинанд ва аз онҳо ибрат намегиранд. Гӯшҳое доранд, ки бо онҳо оятҳои Қуръонро намешунаванд ва дар маънои онҳо тадаббур намекунанд. Ин гурӯҳ дар надоштани ақл ва фаҳмиш ба чорпоён монанданд, балки аз онҳо ҳам гумроҳтаранд. Зеро чорпоён он чиро, ки барояшон фоидаовар аст, мебинанд ва аз он чи зарар дорад, мегурезанд, вале инҳо на фоидаро мебинанд ва на аз зарар мегурезанд. Онҳо ҳамон ғофилони комил ҳастанд, ки аз имон ба Худо ва рӯзи охират бехабаранд.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Ин оят моро огоҳ мекунад, ки дил, чашм ва гӯши худро дар роҳи ҳақ ба кор гирем ва аз онҳо барои фаҳмидани оятҳои Худо ва ибрат гирифтан истифода барем.
• Худо ба мо неъматҳои бузург — ақл, биноӣ ва шунавоӣ — ато кардааст, то тавассути онҳо ҳақро шиносем ва аз ботил дур шавем.
• Ин оят ҳушдор медиҳад, ки ғофилӣ аз ёд ва ибодати Худо оқибати бад дорад ва метавонад инсонро ба ҳалокат расонад.
• Ислом даъват мекунад, ки инсон аз сатҳи ҳайвонӣ боло равад ва бо ақлу фаҳмиш зиндагӣ кунад, на танҳо барои қонеъ кардани шаҳватҳо.
• Қуръон китоби ҳидоят аст; шунидани он бо гӯши дил ва андеша дар маъноҳои он моро ба роҳи рост ҳидоят мекунад.
• Ин оят моро ба шукргузорӣ ба Худо барои неъмати ақл ва фаҳмиш ташвиқ мекунад ва аз ғофилӣ бозмедорад.