Аль-Араф сүресі — Аят 54

1. Сөздердің мағынасы:

• اسْتَوَى عَلَى الْعَرْشِ — Аллаһ Тағаланың Аршыға көтерілуі, яғни Өзінің ұлылығы мен асқақтығына лайықты түрде биіктеуі. Бұл — Аллаһтың сипаты, оның қалай болғанын біз толық білмейміз, бірақ оған сенеміз.
• يُغْشِي — жауып қою, қаптау дегенді білдіреді. Мұнда түннің күндізді жауып, қараңғылықпен қаптауы туралы айтылады.
• حَثِيثًا — тез, асығыс, дереу деген мағынада. Түн мен күндіз бірін-бірі тез алмастырады.
• مُسَخَّرَاتٍ — бағындырылған, мойынсұндырылған, Аллаһтың әміріне бағынған дегенді білдіреді.
• تَبَارَكَ — ұлы, киелі, берекесі мол деген мағынада. Аллаһтың ұлылығы мен жақсылығының молдығын білдіреді.

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, адамдар! Шын мәнінде, сендердің Раббыларың — Аллаһ. Ол — аспандар мен жерді алты күнде жаратқан Жаратушы. Бұл алты күн — біздің түсінігіміздегі күндер емес, өйткені ол кезде күн мен түн болмаған. Аллаһ бәрін өз құдіретімен жоқтан бар етті. Содан кейін Ол Аршыға көтерілді — бұл Оның ұлылығы мен асқақтығына лайықты биіктеу, оның қалай болғанын біз толық түсіне алмаймыз, бірақ оған иман келтіреміз.

Аллаһ түнді күндізге жауып, күндізді түнге жауып қояды. Олар бірін-бірі тез алмастырып, бірі кетсе, екіншісі дереу келеді. Күн мен айды, жұлдыздарды да Ол жаратты. Олардың барлығы Аллаһтың әміріне бағындырылған, Ол қалағандай қызмет етеді. Олар — Аллаһтың ұлылығын көрсететін айқын белгілер.

Біліп қойыңдар! Жарату да, әмір ету де — бәрі тек Аллаһқа тән. Одан басқа жаратушы да, билеуші де жоқ. Аллаһ — ұлы, киелі, берекесі мол, барлық әлемдердің Раббысы. Ол — кемшіліктен пәк, кемелдік пен ұлылық сипаттарының иесі.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Аллаһтың құдіреті мен ұлылығын танытады. Аспандар мен жерді, күн мен айды, жұлдыздарды жаратқан Аллаһ — біздің жалғыз Раббымыз. Оған иман келтіру — адам баласының ең үлкен бақыты.
• Түн мен күндіздің бірін-бірі тез алмастыруы — Аллаһтың әмірінің дәлдігі мен құдіретін көрсетеді. Бұл — Оның әміріне бағынудың үлгісі. Біз де Аллаһтың әмірлеріне мойынсұнып, Оның жаратқан заңдылықтарын сақтауымыз керек.
• Күн, ай, жұлдыздар — бәрі Аллаһқа бағындырылған. Олар өз бетінше емес, Аллаһтың әмірімен қозғалады. Бұл — табиғаттың әрбір бөлшегінде Аллаһтың құдіреті мен даналығы бар екенін көрсетеді. Осыны ойлап, Аллаһтың ұлылығын мойындау — иманның көрінісі.
• «Жарату да, әмір ету де — Аллаһқа тән» деген сөз — тек Аллаһқа ғана құлшылық ету керектігін білдіреді. Одан басқа ешкім жаратушы да, билеуші де емес. Бұл — таухидтің, яғни Аллаһты бір деп танудың негізі.
• Аллаһтың «барлық әлемдердің Раббысы» деп аталуы — Оның барлық жаратылысқа қамқорлық жасайтынын, әрбір нәрсені басқаратынын көрсетеді. Бұл — мұсылманның жүрегіне тыныштық пен сенімділік ұялатады. Аллаһ барлық нәрсенің Раббысы болса, Оған сенген адам ешқашан жалғыз қалмайды.
• Осы аятты оқып, ойлану — адамды Аллаһқа жақындатады, иманын күшейтеді және Исламның шынайылығын терең түсінуге жетелейді.