Аль-Гашия сүресі — Аят 22

1. Сөздердің мағынасы:

• لَّسْتَ — сен емессің.
• عَلَيْهِم — оларға, олардың үстінен.
• بِمُصَيْطِرٍ — күштеуші, зорлаушы, билік жүргізуші деген мағынада. Яғни адамдарды өз еркіне қарсы бір нәрсеге мәжбүрлейтін үстемдік иесі.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Алла Елшісіне (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) қаратылып айтылған. Онда былай делінеді: Уа, Пайғамбар! Сен адамдарды иманға күштеп кіргізуші емессің, олардың үстінен билік жүргізіп, жүректеріндегі сенімді зорлықпен өзгертетін қожайын да емессің. Сенің міндетің — Алланың хабарын жеткізу, насихат айту және еске салу ғана. Иманға келу немесе бет бұру — әркімнің өз таңдауы, ол Алланың қалауымен болады. Сондықтан адамдардың бет бұруына қайғырып, өзіңді жауапты санама; сенің үстіңде оларды иманға мәжбүрлеу міндеті жоқ.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ислам дінінде иманға мәжбүрлеу жоқ. Сенім — жүрекпен қабылданатын, ерікті түрде болатын іс. Бұл діннің адам бостандығына деген құрметін көрсетеді.
• Пайғамбардың (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) міндеті — жеткізу және насихаттау, ал нәтиже Алланың қолында екенін түсіну.
• Бұл аят әр мұсылманға дәғуатта жұмсақтық пен даналықты ұстану керектігін, адамдарды зорлықпен емес, сүйіспеншілікпен және ізгі сөзбен шақыру қажеттігін үйретеді.
• Ислам — жеңілдік пен мейірім діні. Ол адамды өз еркімен, ойланып, түсініп қабылдауға шақырады. Бұл діннің әмбебаптығы мен адамзатқа деген рақымдылығын айғақтайды.
• Әр адам өз таңдауы үшін өзі жауапты. Дәғуатшы тек себепкер ғана, ал жүректі тура жолға салу — тек Алланың құзырында.