Йунус сүресі — Аят 45

1. Сөздердің мағынасы:

• يَحْشُرُهُمْ — оларды жинайды, қайта тірілтіп, бір жерге топтайды.
• لَمْ يَلْبَثُوا — олар тұрмады, яғни дүниеде және қабірде өте аз уақыт қана болды.
• سَاعَةً مِّنَ النَّهَارِ — күндізгі уақыттың бір сәті, яғни өте қысқа уақыт.
• يَتَعَارَفُونَ — олар бір-бірін танысады.
• خَسِرَ — зиянға ұшырады, шығынға батты.
• بِلِقَاءِ اللَّهِ — Аллаһпен кездесуді, яғни қияметте Аллаһтың алдында тұруды жоққа шығарды.
• مُهْتَدِينَ — тура жолға түскендер, һидаят тапқандар.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһ Тағала қиямет күнінің бір көрінісін суреттейді. Сол күні Аллаһ адамдарды қайта тірілтіп, есеп беру үшін жинайды. Олар дүниеде өткізген өмірлері мен қабірде жатқан уақыттары соншалықты қысқа болып көрінеді, тіпті күндізгі уақыттың бір сәтіндей ғана әсер қалдырады. Олар бір-бірін танып үлгереді, бірақ қияметтің қорқынышты сәттері басталғанда бұл танысу да тоқталады. Осылайша, дүние өмірінің өтпелі екендігі және оның шынайы құндылығының аздығы айқын көрсетіледі.

Содан кейін Аллаһ Тағала: «Аллаһпен кездесуді өтірік деп санағандар зиянға ұшырады, олар тура жолға түскендерден болмады» — деп хабарлайды. Яғни, қиямет күнін, қайта тірілуді және Аллаһтың алдында есеп беруді жоққа шығарған адамдар осы дүниеде де, ақыретте де үлкен шығынға батады. Олар дүниеде тура жолды таңдамағандықтан, ақыретте құтылу мүмкіндігінен айырылады. Бұл аят адамды ойландырады: өмірдің қысқалығын, қияметтің сөзсіз келетінін және әр адамның өз таңдауы үшін жауап беретінін еске салады.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Дүние өмірінің өтпелілігі: Біз дүниеде қанша ұзақ өмір сүрсек те, қиямет күні ол бір сәттей ғана болып көрінеді. Сондықтан дүниеге артық байланып қалмай, ақыретті ойлау керек.
• Қияметке дайындық: Аят қияметтің сөзсіз болатынын және онда әр адамның есеп беретінін еске салады. Бұл бізді жақсы амалдар жасауға, тәубе етуге және Аллаһтың разылығын іздеуге шақырады.
• Аллаһпен кездесуді жоққа шығару — үлкен зиян: Қияметті, қайта тірілуді және Аллаһтың алдында есеп беруді мойындамау адамды мәңгілік шығынға әкеледі. Бұл бізді иманды нығайтуға және тура жолда болуға талпындырады.
• Тура жол — құтылудың кілті: Аятта тура жолға түскендер ғана құтылатыны меңзеледі. Бұл бізді Құран мен Пайғамбар ﷺ сүннетіне мықтап ұстануға шақырады.
• Исламның мейірімділігі: Бұл аят адамды қорқыту арқылы емес, ойландыру арқылы тура жолға шақырады. Ислам адамды дүние мен ақырет бақытына жеткізетін тура жолды ұсынады. Осыны түсініп, Құранды оқып, оның мағынасын терең меңгеру — әр мұсылманның парызы.