سوره یونس — آیه 50

معانی کلمات:

• بَیاتًا: شب هنگام، در دل شب.
• یَسْتَعْجِلُ: شتاب میکند، عجله میکند.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! به این مشرکان که با تمسخر و استهزا، نزول عذاب الهی را به شتاب میخواهند، بگو: «به من خبر دهید، اگر عذاب خداوند ناگهان در دل شب یا در روشنایی روز به سراغ شما بیاید — آنگاه که در غفلت و سرگرمی زندگی خود هستید — چه چیزی از این عذاب را به شتاب میخواهید؟» این پرسش در حقیقت برای هشدار و بیم دادن است؛ یعنی شما با این عجله، چه چیز بزرگی را طلب میکنید؟ آیا نمیدانید که این عذاب، ناگهانی و هولناک است و هیچ کس را مهلت نمیدهد؟ شما با استهزای خود، در واقع عذابی را به سوی خود فرا میخوانید که اگر بر شما نازل شود، به شدت پشیمان خواهید شد و خواهید فهمید که این شتابزدگی چه خطای بزرگی بود. اما این پشیمانی، دیگر سودی برایتان نخواهد داشت.

فواید و پیامهای آیه:

1. هشدار به غافلان: انسان نباید خود را از عذاب الهی ایمن بداند؛ چرا که عذاب خداوند ممکن است در هر لحظه — شب یا روز — فرا رسد و هیچ کس از زمان آن آگاه نیست.
2. نتیجه شتابزدگی در امور خیر و شر: عجله در امور خیر پسندیده است، اما شتاب در امور شر و تمسخر وعدههای الهی، نشانه نادانی و سبب پشیمانی است.
3. رحمت و مهلت الهی: تأخیر عذاب، نشانه رحمت و فرصت الهی برای توبه و بازگشت است؛ پس انسان باید از این فرصت استفاده کند و به جای استهزا، به درگاه خداوند بازگردد.
4. عظمت قدرت خداوند: نزول عذاب الهی نه در کنترل بشر است و نه قابل پیشبینی؛ بنابراین مؤمن باید همواره در حال آمادگی و طاعت باشد تا در امان بماند.