Йунус сүрөсү — Аят 88

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• زِينَةً (зийнат): кооздук, көрк, дүйнө жашоосунун кооз буюмдары жана жасалгалары.
• مَلَأَهُ (малааһу): анын коомунун алдыңкы катмары, төрөлөрү жана башчылары.
• اطْمِسْ (итмис): жок кыл, жоюп сал, изин да калтырбай жок кыл.
• وَاشْدُدْ (вашдуд): бекемде, бүтө, жап; бул жерде жүрөктөрүн бекем жабуу, бүтөө маанисинде.
• سَبِيلِكَ (сабийлика): Сенин жолуң, б.а. Аллахтын дини жана туура жолу.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Муса пайгамбар (алайхис-салам) Аллахка дуба кылып айтты: «Оо, Раббибиз! Сен Фараонго жана анын төрөлөрүнө дүйнө жашоосунда кооздуктарды жана ар кандай байлыктарды бердиң. Оо, Раббибиз! Алар бул нерселерди Сен берген жакшылык катары тааныбай, шүгүр кылбай, тескерисинче, адамдарды Сенин жолуңан адаштыруу үчүн пайдаланышты. Оо, Раббибиз! Алардын байлыктарын жок кыл, изин да калтырбай жоюп сал. Жүрөктөрүн бекем бүтөп кой, ошондо алар катуу азапты көрмөйүнчө ыйман келтирбейт».

Муса пайгамбар мындай дубаны аларга эскертүү бергенден кийин кылды. Анткени ал алардын ыйман келтирбей турганын, жүрөктөрү катып калганын билген. Аларга берилген байлык жана кооздук аларды Аллахка жакындаштырбады, тескерисинче, алар аны менен элди адаштырууга аракет кылышты. Муса пайгамбар алардын жок болушун жана аларга ыйман эшиги жабылышын сурады. Аллах алардын дубасын кабыл кылып, акыры Фараон менен анын коому деңизде чөгүп, катуу азапка туш болушту — ошондо алар ыйман келтирүүгө аракет кылышты, бирок ал убакытта ыйман пайда бербеди.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Байлык жана дүйнө кооздугу — сыноо: Аллах кээ бир адамдарга байлык жана дүйнөлүк кооздуктарды берет. Бул аларга берилген жакшылык эмес, сыноо болушу мүмкүн. Эгер алар бул нерселерди Аллахтын жолунда пайдаланбай, тескерисинче, адаштырууга жумшашса, бул алардын өздөрүнө зыян.
• Шүгүр кылуунун мааниси: Аллах берген ар бир нерсе үчүн шүгүр кылуу керек. Фараон жана анын коому Аллахтын берген байлыктарына шүгүр кылбай, текеберленди жана элди адаштырды. Биз Аллах берген нерселерди жакшылык жолуна жумшап, шүгүр кылуубуз зарыл.
• Дубанын күчү жана Аллахтын жообу: Муса пайгамбардын дубасы кабыл болду. Бул бизге дуба кылуунун маанилүүлүгүн жана Аллах дубаларды угаарын көрсөтөт. Бирок дуба кылуу менен бирге Аллахтын эркине баш ийүү жана сабыр кылуу керек.
• Ыймандын убактылуулугу: Фараон жана анын коому азапты көргөндө гана ыйман келтирүүгө аракет кылышты, бирок ал убакта ыйман кабыл болбойт. Бул бизге ыйманды эрте кабыл алуунун, дүйнө жашоосунда Аллахка бет буруунун маанилүүлүгүн үйрөтөт.
• Исламдын жөнөкөйлүгү жана адилеттиги: Аллах адилеттүү, Ал кимге каалоосун берсе да, акыретте ар бир адам кылган ишине жараша жооп берет. Ислам дини адамды дүйнөгө берилбей, акыретти ойлоп жашоого чакырат. Бул динде адилеттик, шүгүр, сабыр жана Аллахка тообо кылуу сыяктуу жакшы сапаттар бар.