یونس سۈرىسى — ئايەت 88

1. مەنىسى چۈشەندۈرۈشكە تېگىشلىك سۆزلەر:

• «زِينَةً»: زىننەت، يەنى دۇنيا مېتىلىرىدىن كىشى ئۆزىنى بېزەيدىغان نەرسىلەر.
• «مَلَأَهُ»: ئۇنىڭ قەۋمىنىڭ ئەشراپلىرى، چوڭلىرى.
• «اطْمِسْ»: ئۆچۈرۈۋەت، يوق قىلىۋەت، ئاسارىسىنى كەتكۈزۈۋەت.
• «وَاشْدُدْ عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ»: قەلبلىرىنى پېچەتلىۋەت، مۇھۇرلاۋەت، ئىمان كىرمەيدىغان قىلىۋەت.
• «الْعَذَابَ الْأَلِيمَ»: قاتتىق ئازاب، بۇ يەردە غەرق بولۇش ئازابى.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

مۇسا ئەلەيھىسسالام ئاللاھقا يالۋۇرۇپ ئېيتتى: ئى پەرۋەردىگارىمىز! سەن پىرئەۋنگە ۋە ئۇنىڭ قەۋمىنىڭ ئەشراپلىرىغا دۇنيا ھاياتىدا زىننەت-بېزەكلەرنى ۋە تۈرلۈك مال-مۈلۈكلەرنى بەردىڭ. ئۇلار بۇ نېمەتلەرگە شۈكۈر قىلمىدى، بەلكى ئۇلارنى سېنىڭ يولۇڭدىن ئازدۇرۇشقا سەۋەب قىلدى. ئى پەرۋەردىگارىمىز! ئۇلارنىڭ ماللىرىنى يوق قىلىۋەت، ئاسارىسىنى كەتكۈزۈۋەت، ھېچقانداق پايدا-مەنپەئەت كۆرمەسۇن. ئۇلارنىڭ قەلبلىرىنى پېچەتلىۋەت، ئىمان كىرمەيدىغان قىلىۋەت. شۇڭا ئۇلار قاتتىق ئازابنى كۆرمىگۈچە ئىمان ئېيتمايدۇ. بۇ ئازاب ئۇلارغا دېڭىزدا غەرق بولۇش شەكلىدە كېلىدۇ، ئەمما ئۇ چاغدا ئىمان ئېيتىش ئۇلارغا ھېچقانداق پايدا بەرمەيدۇ.

بۇ ئايەتتىن ئىبرەت شۇكى، ئاللاھ تائالا بەندىلىرىگە دۇنيا نېمەتلىرىنى ئاتا قىلغاندا، ئۇلار بۇ نېمەتلەرنى ئاللاھنىڭ رازىلىقى ئۈچۈن ۋە ئاللاھنىڭ يولىدا ئىشلىتىشى كېرەك. ئەگەر بۇ نېمەتلەر ئىنساننى تەكەببۇرلۇققا، ھەقتىن يۈز ئۆرۈشكە ۋە باشقىلارنى ئازدۇرۇشقا سەۋەب بولسا، ئۇنداقتا بۇ نېمەتلەر ئىنسان ئۈچۈن بەخت ئەمەس، بەلكى ئاپەتتۇر. مۇسا ئەلەيھىسسالامنىڭ دۇئاسىدىن شۇنى كۆرۈۋالغىلى بولىدۇكى، ئۇ ئاۋۋال ئۇلارنى ئاللاھنىڭ يولىغا چاقىرغان، ئۇلار ئىمان ئېيتمىغاندىن كېيىن ئاندىن ئۇلارغا قارشى دۇئا قىلغان. بۇ ئىش ئۇلارنىڭ ئىمان ئېيتىشىدىن ئۈمىد ئۈزۈلگەندىن كېيىن بولغان.

ئى قېرىنداشلار! بىز بۇ ئايەتتىن شۇنى ئۆگىنىشىمىز كېرەككى، دۇنيا مال-مۈلۈكلىرى بىزنى ئاللاھتىن چەتنەتكۈزۈپ قويماسلىقى كېرەك. بىزگە بېرىلگەن ھەر قانداق نېمەت ئۈچۈن ئاللاھقا شۈكۈر قىلىشىمىز، ئۇنى ياخشى ئىشلارغا ئىشلىتىشىمىز ۋە باشقىلارنى ھەق يولىغا چاقىرىشتا پايدىلىنىشىمىز لازىم. ئاللاھ تائالا بىزنى پىرئەۋن ۋە ئۇنىڭ قەۋمىنىڭ ئاقىۋىتىدىن ئىبرەت ئېلىپ، ھەق يولىدا مۇستەھكەم تۇرۇشىمىزنى نەسىپ قىلغاي.