Sure Mâûn — Ayet 7

Kelime Anlamları:

• Yemneûn: Engellerler, vermezler, men ederler.
• Mâûn: İnsanların birbirinden istemekten çekinmediği, küçük-büyük ev eşyaları, âletler, iğne, ip, kap-kacak gibi günlük hayatta ihtiyaç duyulan ve ödünç verilmesi âdet olan şeyler. Ayrıca bu kelimeyle zekât ve her türlü iyiliğin de kastedildiği söylenmiştir.

Tefsir:

Bu âyet, münafıkların ve gösteriş için ibadet edenlerin ahlâkî çöküntüsünü gözler önüne seren son bir tabloyu çizer. Onlar, kendilerine hiçbir zarar vermeyecek olan basit eşyaları bile başkalarından esirgerler. Bir iğneyi, bir bardağı, bir kitabı, bir âleti ödünç vermekten kaçınırlar. Hatta bazı âlimlere göre bu, farz olan zekâtı engellemek anlamına gelir; yani mallarının üzerindeki hakkı inkâr ederek yoksullara vermezler.

Bu kimseler, ne Rablerine karşı kulluk görevlerini samimiyetle yerine getirirler ne de insanlara karşı iyilik ve yardımda bulunurlar. İbadetleri gösterişten ibarettir; kalpleri ise cimrilik, bencillik ve merhametsizlikle doludur. Onlar, küçük yardımları bile yapmaktan kaçınırken, aslında büyük bir ahlâkî zaaf içinde olduklarını ortaya koyarlar. Çünkü hayır, küçük-büyük demeden her türlü iyilikte ve yardımlaşmada gizlidir.

Faydalar:

1. Müslüman, elindeki imkânları ne kadar küçük olursa olsun, kardeşleriyle paylaşmayı bilmelidir. Bir bardak su, bir parça ekmek, bir iğne dahi olsa, yapılan her yardım Allah katında değerlidir.
2. Yardımlaşma ve dayanışma, imanın bir gereğidir. İnsanlara faydalı olmayan, sadece kendi menfaatini düşünen bir kimse, gerçek imanın tadına varamaz.
3. Küçük iyilikleri bile yapmaktan kaçınmak, kalbin katılaştığının ve bencilliğin arttığının işaretidir. Bu huy, kişiyi zamanla daha büyük kötülüklere sürükleyebilir.
4. İslam dini, sadece ibadetlerden ibaret değildir; aynı zamanda güzel ahlâk, cömertlik ve insanlara karşı şefkatli olmayı da emreder. Bu âyet, bize bu gerçeği hatırlatır.
5. Allah katında makbul olan ibadet, gösterişten uzak, samimi ve kalbi temiz olan ibadettir. İbadetlerimiz, insanlara karşı davranışlarımıza da yansımalıdır.