سوره هود — آیه 43

معانی کلمات:

• سَآوِي: پناه خواهم برد، متوجه خواهم شد.
• يَعْصِمُنِي: مرا حفظ میکند، مرا باز میدارد.
• عَاصِمَ: بازدارنده، محافظ.
• حَالَ: فاصله شد، حائل گردید.
• الْمُغْرَقِينَ: غرقشدگان.

تفسیر آیه:

هنگامی که طوفان آغاز شد و آب همهجا را فرا گرفت، پسر نوح (علیهالسلام) که ایمان نیاورده بود، از پدرش خواست که او را سوار کشتی کند، اما نوح (علیهالسلام) به او گفت که هرگز با کافران همراه نخواهد شد. پسر نوح در پاسخ گفت: «من به کوهی پناه خواهم برد که مرا از آب حفظ کند و از غرق شدن نجات دهد.» نوح (علیهالسلام) در پاسخ او فرمود: «امروز هیچ بازدارندهای از فرمان و عذاب خداوند نیست، مگر کسی که خداوند به او رحم کند و او را از این بلا نجات دهد.» سپس موجی عظیم میان پدر و پسر فاصله انداخت و او را در خود فرو برد، و پسر نوح از زمره غرقشدگان گردید. این در حالی بود که نوح (علیهالسلام) با دلسوزی او را به ایمان و سوار شدن دعوت کرده بود، اما او با تکبر و غرور، به قدرت خود و کوهها تکیه کرد و از رحمت الهی محروم شد.

فواید و پیامهای آیه:

• هیچ پناهگاه و نیرویی در برابر قضا و قدر الهی کارساز نیست؛ تنها رحمت خداوند است که میتواند انسان را از بلاها نجات دهد.
• تکیه بر اسباب مادی (مانند کوهها، قدرت، ثروت و مقام) بدون توجه به فرمان الهی، انسان را به هلاکت میکشاند.
• محبتهای خانوادگی و پیوندهای نسبی، در صورتی که با ایمان همراه نباشد، در روز قیامت و هنگام نزول بلاها سودی ندارد.
• دعوت انبیا (علیهمالسلام) سرشار از مهربانی و دلسوزی است، اما پذیرش آن نیازمند تواضع و تسلیم در برابر حق است، نه تکبر و اعتماد به خود.
• این آیه هشداری است به همه انسانها که در برابر فرمان خداوند تسلیم شوند و از هرگونه غرور و خودبزرگبینی که مانع پذیرش حق میشود، بپرهیزند.