Yusuf surasi — Oyat 7

Kalimalarning ma'nolari:

• Yusuf — Yaʼqub alayhissalomning o'g'li.
• Ixvatihi — uning aka-ukalari (o'n bir aka-uka).
• Oyot — ibratlar, belgilar, dalillar, mo''jizalar.
• Soilin — so'rovchilar, bu voqeani so'rab-surishtiruvchilar.

Tafsir:

Qasamki, Yusuf va uning aka-ukalari haqidagi qissada so'rovchilar — bu voqeani eshitishni, undan saboq olishni istaganlar uchun katta ibratlar, oyatlar va dalillar bordir. Bu qissa Allohning qudrati, hikmati va ilmiga dalolat qiluvchi mo''jizaviy voqealarni o'z ichiga oladi. Yusufning tushida ko'rgan quyosh, oy va yulduzlar unga sajda qilgani, keyinchalik shu tushning amalga oshishi; aka-ukalarining unga qilgan hasad va hiylalari, ularning uni quduqqa tashlashi, keyin esa Yusufning Misrda aziz bo'lishi, ota-onasi va aka-ukalarining uning huzuriga kelib, unga ta'zim qilishlari — bularning barchasi Allohning hukmi va rejasining beqiyosligini ko'rsatadi. Bu qissada sabr, tavakkal, iffat, poklik, kechirimlilik kabi yuksak axloqiy fazilatlar hamda hasad, yolg'on, makr kabi illatlarning oqibatlari yaqqol namoyon bo'ladi. So'rovchilar uchun bu qissa — ibrat manbai, chunki unda inson hayotidagi turli sinovlar, ularga chidash va oxir-oqibat Allohning yordami bilan g'alaba qozonish haqida hikoya qilinadi.

Foydalar:

• Bu qissa Allohning har bir ishida hikmat borligini va U zot bandalariga yordam berishini o'rgatadi.
• Sabr va tavakkal qilgan kishi oxir-oqibat zafar topishini, musibatlar vaqtida umidsizlikka tushmaslik kerakligini bildiradi.
• Hasad va yomon niyat insonni tubanlikka yetaklashini, ammo pok qalb va iffatli hayot insonni yuksaklikka ko'tarishini ko'rsatadi.
• Bu qissa musulmonlarga oilaviy munosabatlar, aka-uka o'rtasidagi mehr-muhabbat va kechirimlilikning ahamiyatini o'rgatadi.
• Qur'ondagi bu go'zal qissa orqali Alloh taolo bandalariga eng yaxshi ibrat va pand-nasihatlarni berganini anglab, Uning rahmati va inoyatiga shukr qilishga undaydi.