Yusuf surasi — Oyat 87

Kalimalarning ma’nolari:

• تَحَسَّسُوا — Yusuf va uning ukasi haqida izlaning, ularning xabarini o‘rganing, so‘roq qiling. Bu so‘z yaxshilikni izlash ma’nosida kelgan.
• رَوْحِ اللَّهِ — Allohning rahmati, yordami va quliga beradigan faroji, kengligi.
• لَا تَيْأَسُوا — umidingizni uzmang, qanoat qilmang, tushkunlikka tushmang.

Tafsir:

Yaqub alayhissalom o‘g‘illariga murojaat qilib dedilar: «Ey o‘g‘illarim! Misrga qaytib boringlar va Yusuf hamda uning ukasi (Binyamin) haqida yaxshilab surishtiringlar, ularning ahvolidan xabar olinglar. Allohning rahmatidan umidingizni uzmanglar, tushkunlikka tushmanglar. Chunki Allohning rahmati va yordamidan faqat Uning qudratini inkor etuvchi, Unga kufr keltiruvchi qavmgina umid uzadi. Mo‘minlar esa har qanday qiyinchilikda ham Allohning rahmatidan umid qiladilar, chunki ular Allohning har narsaga qodir ekanini va U bandalariga yaxshilik qilishini biladilar».

Bu so‘zlar Yaqub alayhissalomning o‘n yillar davomida ayriliq azobini chekkaniga qaramay, Allohning rahmatidan umid uzmaganliklarini, sabr va tavakkulda mustahkam turganliklarini ko‘rsatadi. Ular o‘g‘illarini izlanishga undab, ularga umid baxsh etdilar va Allohning yordamiga ishonishni o‘rgatdilar.

Foydalar:

1. Umid qilish — iymon belgisi: Allohning rahmatidan umid qilish mo‘minning xislatidir. Har qanday og‘ir vaziyatda ham Allohning yordami kelishiga ishonish inson qalbini yupatadi va unga kuch bag‘ishlaydi.
2. Harakat qilish — tavakkulning bir qismi: Yaqub alayhissalom o‘g‘illarini izlanishga, harakat qilishga undadilar. Bu esa shuni o‘rgatadiki, inson Allohga tavakkul qilish bilan birga sabablarga ham yopishishi, harakat qilishi kerak.
3. Kufr — umidsizlikning manbai: Ushbu oyatda Alloh taolo umidsizlikni kofirlarning xislati ekanini bildiradi. Chunki kofir Allohning qudratini va rahmatini bilmaydi, shuning uchun ham qiyinchiliklarda umidini uzadi. Mo‘min esa Allohning rahmati cheksiz ekanini biladi.
4. Sabr va shukr: Yaqub alayhissalomning hayoti sabr qilish, Allohdan umid uzmaslik va har qanday holatda ham Uning rahmatiga ishonishning go‘zal namunasi bo‘lib, bizga ibratdir.