Yusuf surasi — Oyat 94

Kalimalarning ma'nolari:

• فَصَلَتْ — ajralib chiqdi, chiqib ketdi.
• الْعِيرُ — karvon, yuk tashuvchi otlar va tuyalar guruhi.
• تُفَنِّدُونِ — meni aqlsizlikka, esilik (keksalikdan aqli zaiflashish)ga nisbat berasizlar, meni ahmoq deb hisoblaysizlar.

Tafsir:

Qachonki karvon Misr yeridan ajralib, yo‘lga chiqdi — va ular bilan Yusufning ko‘ylagi ham bor edi — o‘sha paytda ularning otasi Ya’qub alayhissalom huzurida bo‘lgan kishilarga, ya’ni nabiralari va boshqa yonidagilarga dedi: "Men, albatta, Yusufning hidini sezmoqdaman." Ya’qub payg‘ambar Yusufning ko‘ylagidan kelayotgan bu hidni Alloh taoloning inoyati bilan, uzoq masofadan — Misrdan Falastindagi yurtigacha — his qildi. So‘ngra u: "Agar sizlar meni esilik va aqlsizlikka nisbat bermasangizlar, ya’ni 'bu chol aqli zaiflashib, bilmagan narsasini gapiryapti' deb meni masxara qilmasangizlar, (bu gapimni haqiqat deb bilgan bo‘lardingiz)", dedi. Ya’qub alayhissalom o‘zlarining bu so‘zlarini to‘g‘ri ekanini bilar edi, lekin atrofdagilar uni keksalikdan aqli sustlashgan deb hisoblab, uning bu gapini jiddiy qabul qilmayotgan edilar.

Foydalar:

1. Alloh taoloning irodasi bilan payg‘ambarlar va avliyolar uchun g‘aybdan xabar berish (karomat) haqiqatdir. Ya’qub alayhissalom uzoq masofadan Yusufning hidini sezganlari bunga dalildir.
2. Qiyinchilik va azob-uqubatlar tugagach, yengillik va shodlik kelishi Allohning va’dasidir. Uzoq yillik ayriliqdan so‘ng Ya’qub alayhissalomga najot xushxabari yetib keldi.
3. Inson o‘ziga ishonib, haq ekanini bilgan narsasini aytishda davom etishi kerak, hatto odamlar uni masxara qilishsa ham. Ya’qub alayhissalom atrofdagilarning e’tiroziga qaramay, o‘z his-tuyg‘usini ochiq aytdilar.
4. Ota-onaning farzandiga bo‘lgan muhabbati va sog‘inchi tabiiy va oliyjanob tuyg‘udir. Bu mehr Allohning rahmatidan bir namunadir.
5. Keksalarni hurmat qilish va ularning so‘zlarini e’tiborsiz qoldirmaslik lozim. Ularning tajribasi va ichki sezgilari ko‘pincha haqiqatni topishda muhim omil bo‘ladi.