Ан-Нахль сүресі — Аят 100

1. Сөздердің мағынасы:

• سُلْطَانُهُ — оның билігі, ықпалы, азғыру күші.
• يَتَوَلَّوْنَهُ — оны өздеріне дос, қамқоршы етіп алады, оған бойсұнып, соңынан ереді.
• مُشْرِكُونَ — Аллаһқа серік қосатындар, яғни Аллаһтан басқаға да құлшылық ететіндер.

1. Аяттың тәпсірі:

Шайтанның адамға деген ықпалы мен азғыру күші оның барлық адамдарға мәжбүрлеп үстемдік құруы дегенді білдірмейді. Ол тек өз еркімен оған ілесіп, оны дос тұтып, азғыруына бойсұнған адамдарға ғана әсер ете алады. Ал иман келтіріп, Раббысына тәуекел еткен, Оған ғана сыйынып, бойсұнған адамдарға оның ешқандай билігі жүрмейді. Шайтанның азғыруына еріп, оның айтқанын орындағандар нәтижесінде Аллаһқа серік қосып, Одан басқаға да құлшылық етіп, ширкке түсіп қалады. Демек, шайтанның билігі — оған өз еркімен бойсұнғандарға ғана жүретін билік, ал мүміндер оның ықпалынан Аллаһтың көмегімен сақталады.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Бұл аят мүміндерге үлкен үміт пен жеңілдік береді: шайтанның адамға деген күші шексіз емес, ол тек өз еркімен оған ілескендерге ғана әсер етеді. Сондықтан Аллаһқа шын беріліп, Оған тәуекел еткен адам шайтанның азғыруынан қорықпайды.
• Адамның өз таңдауы мен жауапкершілігі зор: шайтанға еру немесе одан сақтану — адамның өз қолында. Бұл адамға өз өмірін дұрыс бағыттауға мүмкіндік беретін үлкен мәртебе.
• Ширктен сақтану — иманның негізі. Шайтанға бойсұну адамды бірте-бірте Аллаһқа серік қосуға, яғни ең үлкен күнәға жетелейді. Сондықтан әр мүмін тек Аллаһқа ғана құлшылық етіп, Оған ғана тәуекел етуі керек.
• Бұл аят Исламның адамға деген мейірімділігін көрсетеді: дін адамды кінәлап, үмітсіздікке салмайды, керісінше, дұрыс жолды ұстануға шақырып, шайтанның азғыруынан құтылудың жолын нұсқайды.