Isro surasi — Oyat 14

Kalima ma'nolari:

• اقْرَأْ – o'qing.
• كِتَابَكَ – kitobingni (amalnomani).
• كَفَى بِنَفْسِكَ – o'zing kifoya qilasan.
• حَسِيبًا – hisob-kitob qiluvchi, o'z hisobini ko'ruvchi.

Tafsir:

Qiyomat kuni bandaga: "O'zingning amal kitobingni o'qi!" – deyiladi. Bu kitobda uning butun umri davomida qilgan yaxshu-yomon barcha ishlari, so'zlari va niyatlari yozilgan bo'lib, u hech qanday ta'lim olmagan bo'lsa ham, o'sha kuni uni o'qiy oladi. So'ng unga: "Bugun o'zing o'zingga hisob-kitob qiluvchi bo'lishing kifoya qiladi" – deyiladi. Ya'ni, har bir inson o'z amallarini ko'rib, nima qilganini o'zi biladi va o'ziga qarshi guvohlik beradi. Bu Alloh taoloning eng buyuk adolati va insafidir – bandaning o'ziga o'z hisobini topshirish, toki u zulmga nisbat berilmasin va o'z iqrori bilan hujjat ustidan qaror topsin. Bu holatda inson hech qanday bahona qila olmaydi, chunki uning qilmishlari o'z ko'z o'ngida namoyon bo'ladi.

Foydalar:

1. Har bir inson o'z amallarini yozib boruvchi kitobga ega ekanini bilishi kerak, bu esa uni yaxshi ishlarga undaydi va yomon ishlardan qaytaradi.
2. Qiyomat kuni hisob-kitobning adolatli bo'lishi – Allohning rahmli va adolatli Zot ekanini ko'rsatadi, bu mo'minlarga taskin beradi.
3. Bu oyat insonni doimiy ravishda o'zini o'zi tekshirishga, har bir ishini o'ylab qilishga chorlaydi, chunki hamma narsa yozilmoqda.
4. Qiyomat kuni har kim o'z qilmishiga o'zi guvoh bo'ladi, shuning uchun bu dunyoda tavba qilib, to'g'ri yo'lga qaytish – eng yaxshi ishdir.