İsra surəsi — Ayə 14

Kəlmələrin mənaları:

• اقْرَأْ (iqra): Oxu.
• كِتَابَكَ (kitabək): Sənin kitabın, yəni əməl dəftərin.
• كَفَىٰ (kəfa): Kifayətdir, bəsdir.
• حَسِيبًا (həsibən): Hesab çəkən, hesabını görən, mühasib.

Təfsir:

O gün insana deyiləcək: "Oxu öz əməl dəftərini!" Bu, Allahın bəndəsinə olan böyük lütfü və ədalətidir. İnsan dünyada oxumaq bilməsə də, o gün öz kitabını mükəmməl oxuyacaq və içindəki hər bir əməli, xeyir və şəri, böyük və kiçik nə varsa, hamısını görəcəkdir. Sonra ona deyiləcək: "Bu gün sənin öz nəfsin sənə qarşı hesab çəkməyə kifayətdir." Yəni, heç bir mələk və ya şahid sənə qarşı şəhadət verməyə ehtiyac qalmayacaq; sənin öz əməllərin, öz kitabın və öz vicdanın sənin üçün ən doğru şahid və ən ədalətli mühasib olacaqdır.

Bu, Allahın qullarına olan sonsuz mərhəmətindəndir ki, hesabı onların özlərinə həvalə edir; beləliklə, heç kəs Allaha zülm nisbət verə bilməz və hər kəs öz əməllərini etiraf edərək dəlil-sübut qarşısında aciz qalar. Bu, ən böyük ədalət və insafdır ki, qula deyilir: "Öz nəfsini hesaba çək, özünə qarşı özün şahid ol!"

Ey mömin qardaş! Bu ayə bizə öyrədir ki, bu gün öz nəfsimizi hesaba çəkək, əməllərimizi nəzərdən keçirək. Əgər bu gün özümüzü hesaba çəksək, sabah o böyük gündə hesabımız asan olar. Peyğəmbərimiz (sallallahu aleyhi və səlləm) buyurmuşdur: "Hesaba çəkilməzdən əvvəl özünüzü hesaba çəkin." Bu dünya imtahan yeridir; kim burada özünü islah etsə, axirətdə nicat tapar. Allah hamımızı o gün öz əməl dəftərini sevinclə oxuyanlardan etsin! Amin.