سوره اسراء — آیه 93

معانی کلمات:

• زُخرُف: طلا و زر، یا هر نوع زینت و آرایش.
• تَرقى: بالا روی، صعود کنی.
• لِرُقِیِّکَ: به صعود و بالا رفتن تو.
• کِتابًا نَقرَؤُهُ: نوشتهای که آن را بخوانیم (نامه یا کتابی مکتوب).

تفسیر آیه:

مشرکان لجوج و سرکش، در ادامه پیشنهادهای نامعقول خود به پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوسلم) گفتند: «یا اینکه خانهای از طلا و زر داشته باشی، یا اینکه به آسمان بالا روی. و ما هرگز به صعود تو ایمان نمیآوریم، مگر اینکه کتابی بر ما نازل کنی که آن را بخوانیم و در آن تصدیق رسالت تو نوشته شده باشد.»

خداوند متعال به پیامبرش فرمان میدهد که در پاسخ به این خواستههای بیجا و متعجبانه بفرماید: «منزّه است پروردگار من! آیا من جز بشری فرستادهشده هستم؟» یعنی من بشر هستم و قدرت انجام این کارها را ندارم؛ اینها در توان هیچ بشر و هیچ پیامبری نیست، مگر به اذن خداوند. من فقط مأمور به ابلاغ رسالتم هستم و آوردن این معجزات به دست من نیست، بلکه به فرمان خداست.

فواید و پیامهای آیه:

1. توحید و تنزیه خداوند: پیامبر (ص) با گفتن «سُبحانَ رَبّی» خدا را از هر نقص و عجز منزّه میداند و نشان میدهد که همه کارها به دست خداست و هیچکس بر او تحکّم نمیکند.
2. سیره پیامبران: پیامبران الهی بشر هستند و هیچ ادعایی فراتر از بشریت ندارند؛ معجزات آنها به اذن خداوند است، نه به قدرت ذاتی خودشان.
3. صبر در برابر لجاجت: این آیه به ما میآموزد که در برابر خواستههای غیرمنطقی مخالفان، با متانت، تواضع و استدلال پاسخ دهیم و از مسیر رسالت خود منحرف نشویم.
4. ایمان، هدایت الهی است: ایمانآوردن به معجزات وابسته نیست؛ خداوند هر که را بخواهد هدایت میکند. لجاجت و عناد، حتی با دیدن معجزات، ایمان نمیآورد.
5. اخلاص در رسالت: پیامبر (ص) تنها مبلّغ رسالت خداست و هیچ ادعایی در تغییر قوانین الهی یا آوردن معجزات به دلخواه مردم ندارد. این درس بزرگی برای همه مبلغان دین است که فقط به ابلاغ پیام الهی بپردازند.