Kahf surasi — Oyat 34

Kalimalarning ma'nolari:

• ثَمَرٌ (samar): Daraxtlardan olinadigan meva va hosil, shuningdek, boshqa mol-mulk.
• يُحَاوِرُهُ (yuhoviruhu): U bilan so'zlashib, gapni qaytarib-jonlantirib, bahs-munozara qilmoqda.
• نَفَرًا (nafaran): Yordamchilar, tarafdorlar, qarindosh-urug'lar va oila a'zolari.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo ikki kishining — biri mo'min, ikkinchisi kofir bo'lgan ikki sherikning qissasini bayon qilmoqda. Kofir bo'lgan shaxsning ikkita bog'i bor edi va u yana boshqa mol-mulk va hosillarga ham ega edi. U o'zining mo'min safdoshi bilan gaplashar ekan, kibr-u havo bilan to'lib-toshgan holda unga dedi: "Men sendan mol-mulk jihatidan ko'proqman va odamlar, yordamchilar, qarindoshlar jihatidan ham sendan kuchliroq va obro'liroqman." U bu so'zlarni o'zining dunyoviy boyligi va kuchi bilan faxrlanib, mo'min birodarini past nazar bilan qarab, uning iymonini masxara qilgan holda aytdi. Uning nazarida bu dunyo boyligi va odamlarning ko'pligi inson uchun eng katta sharaf va ustunlik edi. Ammo u oxiratni unutgan, Allohning qudratini eslamagan va bu ne'matlar sinov ekanini anglamagan edi.

Foydalar:

• Mol-mulk va boylik inson uchun faxrlanadigan va kibrlanadigan narsa emas, balki sinovdir. Kim bu sinovdan o'tib, shukr qilsa va Allohning ne'matlarini to'g'ri yo'lda ishlatsa, u haqiqiy baxtga erishadi.
• Mo'min kishi dunyoviy boylikka emas, balki Allohning roziligiga va oxirat saodatiga intilishi kerak. Dunyo moli vaqti kelib yo'q bo'ladi, ammo iymon va yaxshi amallar abadiy qoladi.
• Kibr va manmanlik insonni halokatga yetaklaydi. Kofirning o'z boyligi va odamlari bilan faxrlanishi uning aqlsizligini va oxiratdan bexabarligini ko'rsatadi.
• Bu oyat mo'minlarga sabr va bardoshni o'rgatadi — kofirlarning maqtanchoq so'zlari ularni xafa qilmasin, chunki haqiqiy izzat va sharaf Allohning huzurida taqvo bilan o'lchanadi.