کہف سۈرىسى — ئايەت 74

1. مەنىسى چۈشەندۈرۈشكە تېگىشلىك سۆزلەر:

— «فَانطَلَقَا»: ئىككىسى (مۇسا ۋە خىزىر) مېڭىپ كەتتى.

— «غُلَامًا»: بالا، يېتىلگەنلىك يېشىغا يەتمىگەن ئوغۇل بالا.

— «زَكِيَّةً»: پاك، گۇناھسىز، گۇناھ قىلمىغان.

— «بِغَيْرِ نَفْسٍ»: بىرەر جاننى ئۆلتۈرمىگەن تۇرۇپ، يەنى قىساس قىلىشقا ھەقلىق بولمىغان ھالدا.

— «نُكْرًا»: مۇنكەر، يامان، ئېغىر ئىش.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىككىسى كېمىدىن چۈشكەندىن كېيىن ساھىل بويىدا مېڭىپ ماڭدى. ئۇلار ماڭغاندا، ئالدىدىن بىر بالا ئۇچرىدى، ئۇ بالا يېتىلگەنلىك يېشىغا يەتمىگەن، باشقا بالىلار بىلەن ئوينىلاپ يۈرەتتى. خىزىر ئۇ بالىنى ئۆلتۈرۈۋەتتى. مۇسا ئۇنىڭغا ھەيران قېلىپ ۋە ئۇنىڭ قىلغان ئىشىنى ئىنكار قىلىپ: «سەن گۇناھ قىلمىغان، پاك بىر جاننى ئۆلتۈردۈڭغۇ؟ ئۇ بىرەر جاننى ئۆلتۈرمىگەن تۇرۇپ، سەن ئۇنى نېمە ئۈچۈن ئۆلتۈردۈڭ؟ سەن ھەقىقەتەن ئېغىر، مۇنكەر بىر ئىش قىلدىڭ!» دېدى.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىنسان بىر ئىشنىڭ ئىچكى ھېكمىتىنى بىلمىسە، ئۇنى دەرھال ئىنكار قىلىشى مۇمكىن، ئەمما ھەقىقەتتە ئاللاھنىڭ ھېكمىتى چوڭدۇر. مۇسا ئەلەيھىسسالام بىلەن خىزىر ئەلەيھىسسالام ئارىسىدىكى بۇ ۋەقە بىزگە سەۋر قىلىشنى، ئىلمىمىز چەكلىك ئىكەنلىكىنى، ئاللاھنىڭ ھەر بىر ئىشتا بىر ھېكمىتى بارلىقىنى ئەسكەرتىدۇ. قۇرئان كەرىم بىزنى ئويغا سالىدۇكى، بىز بىلمەيدىغان نەرسىلەر ئۈستىدە ئالدىراپ ھۆكۈم چىقارماسلىقىمىز، بەلكى ئاللاھقا تەۋەككۈل قىلىپ، ئۇنىڭ ھېكمىتىگە ئىشىنىشىمىز كېرەك. قۇرئان ھەر مۇسۇلماننىڭ قەلبىنى نۇرلاندۇرىدىغان، ئەقلىنى يېتەكلەيدىغان مۇبارەك كىتابتۇر. كېلىڭلار، قۇرئاننى كۆپرەك ئوقۇپ، ئۇنىڭ مەنىسىنى چۈشىنىپ، ھاياتىمىزنى ئۇنىڭ يېتەكچىلىكىدە قۇرايلى.