Sure Bakara — Ayet 109

Kelime Anlamları:

• Vedde: Çok arzulamak, temenni etmek, içten içe istemek.
• Ehl-i Kitap: Yahudi ve Hristiyanlar.
• Hased: Başkasının sahip olduğu nimetin yok olmasını istemek, kıskançlık.
• Afv: Bağışlamak, cezalandırmayı terk etmek.
• Safh: Yüz çevirmek, hoşgörüyle karşılamak, kusuru yüzüne vurmamak.
• Emr: Hüküm, buyruk, takdir.

Tefsir:

Bu ayet-i kerime, iman edenlerin kalplerini ferahlatan ve onlara sabrı öğreten ilahî bir tesellidir. Allah Teâlâ, müminlere şöyle buyuruyor: Kitap ehlinden (Yahudi ve Hristiyanlardan) birçoğu, sizi imanınızdan sonra küfre döndürmeyi çok arzu etmektedir. Onların bu isteği, size olan düşmanlıklarından değil, sadece içlerindeki hasetten, yani sizin hidayete ermenizi çekememelerinden kaynaklanmaktadır. Oysa onlara hakikat apaçık belli olmuştur. Tevrat ve İncil'de, Hz. Muhammed'in (s.a.v.) hak peygamber olduğu ve getirdiği dinin Allah katından geldiği açıkça yazılıdır. Buna rağmen, kıskançlıkları ve inatları sebebiyle bu gerçeği inkâr etmekte ve sizi de doğru yoldan saptırmaya çalışmaktadırlar.

İşte bu noktada Yüce Rabbimiz, müminlere ne yapmaları gerektiğini öğretiyor: "Siz onlara aldırış etmeyin, onları affedin ve hoşgörüyle karşılayın. Onların bu cahilce davranışlarına karşı yüz çevirin. Ta ki Allah'ın emri gelinceye kadar." Bu emir, onlarla savaşma iznidir. Nitekim daha sonra Allah Teâlâ, müminlere savaş izni vermiş ve bu hasetçi topluluklar, hak ettikleri cezaya çarptırılmışlardır. Kimi savaşla, kimi sürgünle, kimi de cizye vermekle zelil kılınmıştır.

Ayetin sonunda ise Rabbimiz, kudretini hatırlatıyor: "Şüphesiz Allah, her şeye gücü yetendir." Yani ey müminler! Siz sabredin, affedin; ama bilin ki Allah, onların yaptıklarından gafil değildir. O, dilediği anda onlara hak ettikleri cezayı verecek güçtedir. Sizin göreviniz, bu süreçte imanınızı korumak ve Allah'ın emrini beklemektir.

Bu ayet, müminlere üç büyük ders verir: Birincisi, düşmanların haset ve düşmanlıklarına karşı imanımızı korumalıyız. İkincisi, henüz güç yetiremediğimiz durumlarda sabır ve affetmek, müminin ahlâkıdır. Üçüncüsü, Allah'ın vaadi mutlaka gerçekleşir; O'nun kudreti her şeye yeter. Bu sebeple, zorluklar karşısında ümitsizliğe kapılmayalım. Bilmeliyiz ki, Allah'ın yardımı ve zaferi, sabredenlerle beraberdir. Bugün de İslam düşmanlarının haset ve düşmanlıkları devam etmektedir. Bizler, bu ayetin ışığında onların tuzaklarına karşı uyanık olmalı, imanımızı korumalı ve Allah'ın emrini beklemeliyiz. Unutmayalım ki, son söz Allah'ındır ve O, her şeye kadirdir.