سوره بقرہ — آيت 35

1) ڪلِمَن جي معنيٰ:

• اسْكُنْ: رهو، رهائش اختيار ڪريو.
• زَوْجُكَ: تنهنجي زال، يعني حواء عليهما السلام.
• رَغَدًا: گهڻو ۽ آرام سان، تنگيءَ کان سواءِ.
• لَا تَقْرَبَا: ويجهو نه وڃو، يعني نه کائو.
• الظَّالِمِينَ: ظلم ڪندڙ، يعني پاڻ تي زيادتي ڪندڙ.

2) تفسير:

الله تعاليٰ پنهنجي نبي آدم عليه السلام کي فرمايو ته تون ۽ تنهنجي زال حواء جنت ۾ رهو، ۽ اتي جي نعمتن مان جتي ۽ جيئن توهان چاهيو، آرام ۽ خوشيءَ سان کائو پيئو. پر الله تعاليٰ هڪ خاص وڻ ڏانهن اشارو ڪري ٻنهي کي منع ڪئي ته ان وڻ جي ويجهو به نه وڃو، نه ته ان جو ميوو کائو. جيڪڏهن توهان ان جي ويجهو ويا ۽ ان مان کاڌو، ته پوءِ توهان پاڻ تي ظلم ڪندڙن ۾ شمار ٿيندا، يعني الله جي حڪم جي خلاف رفتاري ڪري پنهنجو نقصان ڪندؤ.

هيءَ جنت، جنهن ۾ آدم عليه السلام ۽ حواء کي رکيو ويو، اها جنت الخلد هئي، جيڪا آسمان ستين ۾ آهي. الله تعاليٰ ٻنهي کي اجازت ڏني ته جنت جي وسيع ۽ گهڻي رزق مان جتي چاهيو، جيئن چاهيو ۽ جڏهن چاهيو، مزو وٺي کائو. پر هڪ مخصوص وڻ کي ڇڏي ڏيو، ان جي ويجهو نه وڃو، ڇاڪاڻ ته ان جو ميوو کائڻ توهان لاءِ منع آهي. جيڪڏهن توهان ان جي نزديڪ ويا ۽ ان مان کاڌو، ته پوءِ توهان الله جي نافرماني ڪندڙ ۽ پاڻ تي ظلم ڪندڙ ٿي پوندؤ.

3) فائدا ۽ نصيحتون:

• الله تعاليٰ پنهنجي بندن لاءِ رزق ۾ وسعت ۽ آرام پسند فرمائي ٿو، ۽ انهن کي جنت جهڙين نعمتن سان نوازڻ چاهي ٿو.
• انسان کي الله جي حڪمن جي پابندي ڪرڻ گهرجي، ڇاڪاڻ ته نافرماني پاڻ تي ظلم آهي.
• الله تعاليٰ جي منع ڪيل شين کان پرهيز ڪرڻ ۾ ئي انسان جي ڀلائي آهي.
• آدم عليه السلام جي قصي مان سبق آهي ته شيطان انسان کي هميشه گمراهه ڪرڻ جي ڪوشش ڪندو آهي، ان ڪري اسان کي هوشيار رهڻ گهرجي.
• الله تعاليٰ معاف ڪندڙ ۽ رحم ڪندڙ آهي، جيڪڏهن انسان توبهه ڪري ته الله معاف فرمائي ٿو.
• قرآن مجيد ۾ الله تعاليٰ انسان کي سندس اصلي وطن جنت جي ياد ڏياري ٿو، ته جيئن انسان نيڪ عمل ڪري ۽ جنت ۾ واپس وڃڻ جي ڪوشش ڪري.
• اسلام ۾ الله جي حڪمن جي تعميل ۽ منع ڪيل شين کان پرهيز ئي ڪاميابيءَ جو رستو آهي.