سوره حج — آيت 29

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• تَفَثَهُمْ: حج ۾ احرام جي حالت ۾ جيڪي گندگي ۽ وار وغيره جمع ٿين ٿا، انهن کي صاف ڪرڻ.
• نُذُورَهُمْ: اهي نذر (منتون) جيڪي ماڻهن پاڻ تي لازم ڪيون هجن.
• لْيُوفُوا: پورو ڪن، وفا ڪن.
• الْبَيْتِ الْعَتِيقِ: پراڻو ۽ آزاد گهر، يعني ڪعبة الله.

2) تفسير:

پوءِ حاجين کي گهرجي ته پنهنجي احرام جي گندگي ۽ وارن کي صاف ڪن، يعني حج جا باقي رهيل ڪم پورا ڪن ۽ احرام کان ٻاهر نڪرن. ان ۾ وار ڪٽڻ، ننهن ڪپڻ ۽ جسم تان ميل ڪڍڻ شامل آهي. ان کان پوءِ پنهنجا نذر پورا ڪن، جيڪي هنن حج يا عمرې يا قربانيءَ جي باري ۾ پاڻ تي لازم ڪيا هئا. ۽ پوءِ بيت الله جو طواف ڪن، يعني طواف افاضه ادا ڪن، ان گهر جي چوڌاري ڦرن، جيڪو الله تعاليٰ جي حفاظت ۾ آهي ۽ جنهن کي ظالمن جي تسلط کان آزاد رکيو ويو آهي. هي اهو ئي ڪعبة الله آهي، جيڪو ماڻهن لاءِ سڀ کان پهريون عبادت جو گهر آهي.

3) فائدا ۽ سبق:

• حج جا مناسڪ ترتيب سان ۽ پوري طرح ادا ڪرڻ گهرجن، ڪنهن ۾ به ڪوتاهي نه ڪجي.
• نذر پورو ڪرڻ اسلام جي اهم تعليم آهي، جيڪو ماڻهوءَ جي سچائي ۽ وفاداريءَ جو ثبوت آهي.
• ڪعبة الله جي عظمت ۽ ان جي حرمت جو احساس دل ۾ پيدا ٿئي ٿو، جو اهو سڀ کان پهريون ۽ آزاد گهر آهي.
• حج ۾ صفائي ۽ پاڪائيءَ جو خيال رکڻ به عبادت جو حصو آهي.
• الله تعاليٰ پنهنجي گهر کي دشمنن جي تسلط کان محفوظ رکيو آهي، جيڪو ان جي قدرت ۽ رحمت جو نشان آهي.
• اهي احڪام مسلمانن کي ياد ڏيارين ٿا ته عبادت ۾ ظاهري صفائي ۽ اندروني سچائي ٻئي ضروري آهن.