Sure Nûr — Ayet 53

Kelime Anlamları:

• Cehde eymânihim: Güçlerinin yettiği en ağır yeminlerle, olanca gayretleriyle yemin etmek.
• Li yaḥrucunne: Mutlaka çıkacaklar, (cihad için) sefere katılacaklar.
• Tâatün ma'rûfeh: Bilinen, şüphe götürmeyen, samimi ve içten bir itaat.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, münafıkların iç yüzünü bir kez daha gözler önüne seriyor. Onlar, Peygamber Efendimiz'e (sallallahu aleyhi ve sellem) karşı samimiyetlerini ispatlamak için ellerinden gelen bütün gayretleriyle, en ağır yeminleri ederek şöyle diyorlardı: "Eğer sen bize emredersen, mutlaka (cihad için) sefere çıkarız." Fakat Allah Teâlâ, onların bu yeminlerinin yalan ve riya olduğunu çok iyi bildiği için Peygamberine şöyle buyurmasını emrediyor: "Boşuna yemin etmeyin! Sizin itaatiniz, dilinizde kalan, kalbinize inmeyen, bilinen bir sözdür. Sözde kalan bu itaatiniz, yeminlerinizden daha hayırlıdır. Eğer gerçekten samimi olsaydınız, yemin etmenize gerek kalmazdı."

Burada münafıkların durumu, sözleriyle özleri birbirini tutmayan, imanı sadece dillerinde taşıyan kimselerin hâlidir. Onlar, savaştan kaçmak için bin bir bahane uydururken, Peygamber'in huzurunda ise en ağır yeminlerle sadakatlerini ispatlamaya çalışıyorlardı. Oysa Allah katında makbul olan, yeminlerle desteklenen sözler değil; kalpten gelen, samimi ve amel ile tasdik edilen itaattir.

Âyetin sonunda ise Yüce Allah, her şeyi bildiğini haber vererek şöyle buyuruyor: "Şüphesiz Allah, sizin yaptıklarınızdan tamamen haberdardır." Bu ifade, hem münafıklara bir tehdit hem de müminlere bir müjdedir. Allah hiçbir şeyi gizlemez; kalplerde olanı da, dillerde dolaşanı da, amellerin en gizlisini de bilir. O halde kul, Rabbine karşı her hâlinde samimi olmalı, sözüyle özü bir olmalıdır.

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize, imanın sadece dille ikrar değil, kalple tasdik ve amelle ispat olduğunu öğretiyor. Yeminler, sözler ve gösterişler Allah katında değerli değildir. Değerli olan, ihlastır; yani yapılan her işin yalnızca Allah rızası için yapılmasıdır. Münafıkların yeminleri onları kurtaramayacaktır. Bizler de günlük hayatımızda sözlerimizde, davranışlarımızda ve ibadetlerimizde samimi olalım. Unutmayalım ki Allah, kalplerimizin gizlediğini de açığa vurduğunu da bilir. Bu bilinçle yaşayan bir mümin, hem dünyada huzurlu hem de ahirette kurtuluşa ermiş olur. Rabbimiz bizleri, sözü özüne uyan, samimi kullarından eylesin.