Shu'aro surasi — Oyat 24

Kalimalarning ma'nolari:

• Mooqinin — yaqin, ishonch hosil qilgan, chin dildan tasdiqlovchi kishilar.

Tafsir:

Muso alayhissalom Fir'avnning "Sizning Robbingiz kim?" degan savoliga javoban shunday dedi: "U zot osmonlar, yer va ularning o'rtasidagi barcha narsalarning Robbidir. U hammasini yaratgan, ularni boshqaradi va taqdirini belgilaydi. Agar sizlar shu narsaga ishonch hosil qilgan, yaqin kishilar bo'lsangiz — ya'ni Uning yagona yaratuvchi va boshqaruvchi ekanligini chin qalbingiz bilan tasdiqlasangiz — unda Ungagina ibodat qiling va Unga hech narsani sherik qilmang."

Muso alayhissalom bu javobida Fir'avnning e'tiroziga qarshi dalil keltirdi: osmonlar, yer va ular o'rtasidagi barcha mavjudotlar yagona Yaratuvchini ko'rsatib turibdi. Agar ular o'z aqllarini ishlatib, shu haqiqatga ishonch hosil qilsalar, Musoning da'vatini qabul qilishlari shart edi. Bu bilan Muso alayhissalom ularning e'tirozlarini ildizi bilan yo'q qildi va ularni o'zlarining ichki e'tiqodlariga murojaat qilishga chaqirdi.

Foydalar:

• Bu oyatda bizga da'vat qilishda hikmatli yo'l tutish o'rgatiladi: Muso alayhissalom Fir'avnga oddiy va tushunarli dalil bilan murojaat qildi, uning aqli va qalbiga ta'sir qiladigan so'zlarni tanladi.
• Yaratilgan narsalarning go'zalligi va tartibi — Allohning borligi va yagonaligiga eng katta dalildir. Osmonlar, yer va ular o'rtasidagi hamma narsa Yaratuvchining qudrati va hikmatini ko'rsatadi.
• Islom da'vati aql va dalil asosiga qurilgan. Muso alayhissalom Fir'avnga "agar ishonch hosil qilgan bo'lsangiz" deb murojaat qilib, uni o'z aqli bilan fikr yuritishga undadi.
• Alloh taoloning rububiyati (Robbiligi) butun koinotni qamrab oladi — osmonlarni ham, yerni ham, ular orasidagi hamma narsani ham. Bu esa bandalarni Unga chin dildan ibodat qilishga va Unga tavakkal qilishga chorlaydi.