سوره شعراء — آيت 29

1) لفظن جي معنيٰ ۽ وضاحت

• لَئِنِ اتَّخَذْتَ: جيڪڏهن تون مقرر ڪرين، بڻائين (يعني مڃين ۽ مڃين پوڄا لاءِ).
• إِلَٰهًا غَيْرِي: مون کان سواءِ ڪو ٻيو معبود.
• لَأَجْعَلَنَّكَ: يقيناً آءٌ توکي بڻائيندس.
• مِنَ الْمَسْجُونِينَ: قيدين مان، يعني جيل ۾ بند ڪيلن مان هڪ.

2) آيت جي تفسير

هيءَ آيت فرعون ۽ حضرت موسيٰ عليه السلام جي وچ ۾ ٿيل بحث جو هڪ حصو آهي. جڏهن حضرت موسيٰ عليه السلام فرعون کي دليلن ۽ نشانين سان حق ڏيکاريو ۽ فرعون وٽ ڪو به مضبوط جواب نه رهيو، ته هو حجت ۾ هارائجي ويو. ان وقت هن حق کي مڃڻ بدران وڏائي ۽ ضد کان ڪم ورتو ۽ دليل ڏيڻ بدران ڌمڪي ڏيڻ شروع ڪئي.

فرعون چيو ته اي موسيٰ! جيڪڏهن تون مون کان سواءِ ڪنهن ٻئي کي معبود بڻائيندين ۽ مڃيندين، ته آءٌ توکي ضرور قيدين ۾ شامل ڪري ڇڏيندس، يعني جيل ۾ بند ڪري ڇڏيندس. هن اهو چيو ته جيئن حضرت موسيٰ عليه السلام کي دڙڪو ڏئي ۽ دٻاءُ وجهي پنهنجي مرضي مڃائي سگهي. پر اهو ئي طريقو آهي انهن ماڻهن جو جيڪي حق کي مڃڻ نه ٿا چاهين ۽ دليل کان هارائجڻ کان پوءِ زور زبردستي ۽ ڌمڪين تي لهي اچن ٿا.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا

• حق جي دليلن آڏو جڏهن ڪو هارائجي ٿو ته هو ڌمڪين ۽ زور زبردستيءَ تي لهي اچي ٿو، اهو ئي فرعون جو طريقو هو.
• قرآن مجيد ۾ اهڙن واقعن بيان ڪرڻ جو مقصد اهو آهي ته اسان حق کي دليلن سان قبول ڪرڻ سکون ۽ ضد ۽ وڏائي کان بچون.
• حضرت موسيٰ عليه السلام جو ثابت قدم رهڻ ۽ فرعون جي ڌمڪين کان نه ڊڄڻ اسان لاءِ سبق آهي ته حق تي قائم رهڻ گهرجي، ڀلي دنيا جا طاقتور ڪيترا به دڙڪا ڏين.
• هيءَ آيت ٻڌائي ٿي ته الله تعاليٰ پنهنجي نبي جي حفاظت ڪندو آهي ۽ ظالم جي ڌمڪين جو انجام سٺو نه ٿيندو آهي.
• قرآن پاڪ اهڙيون حقيقتون بيان ڪري انسان کي عبرت ۽ نصيحت ڏئي ٿو، ته جيئن هو حق جي راهه تي هلڻ ۾ ڪنهن به قسم جي رڪاوٽ کي برداشت نه ڪري ۽ هميشه سچائي ۽ انصاف جو ساٿ ڏئي.