سوره نمل — آیه 42

معانی کلمات:

• «أَهٰکَذَا عَرْشُکِ»: آیا تخت و تاج تو این‌گونه است؟
• «کَأَنَّهُ هُوَ»: گویی همان است (شباهت کامل دارد).
• «أُوتِینَا الْعِلْمَ»: به ما علم و دانش داده شده است.
• «مُسْلِمِینَ»: فرمانبرداران و تسلیم‌شدگان در برابر فرمان خدا.

تفسیر آیه:

هنگامی که ملکه سبا (بلقیس) به مجلس سلیمان رسید، برای آزمایش درک و هوش او، سلیمان پرسید: «آیا تخت تو این‌گونه است؟» او که تخت خود را که از سرزمینی دور آورده شده بود، به‌وضوح می‌دید، با زیرکی و هوشیاری پاسخ داد: «گویی همان است» — نه به‌طور قطعی تأیید کرد و نه انکار نمود، بلکه با این عبارت، هم حقیقت را بازگو کرد و هم از خطای احتمالی پرهیز نمود. سلیمان از این پاسخ، فهمید که او زنی خردمند و دوراندیش است. آنگاه سلیمان (علیه السلام) با شکر نعمت‌های الهی گفت: «و ما پیش از این (حتی پیش از آمدن او) علم و دانشی که نشان‌دهنده قدرت بی‌پایان خداوند و درستی نبوّت است، دریافت کرده‌ایم و همواره در برابر فرمان خدا تسلیم و فرمانبردار بوده‌ایم.» این سخن، بیانگر آن است که سلیمان نه‌تنها از معجزه‌ای که رخ داده بود شگفت‌زده نشد، بلکه آن را نشانه‌ای از قدرت خداوند دانست که از پیش به آن آگاه بود و در مسیر بندگی و اسلام (تسلیم در برابر خدا) ثابت‌قدم ماند.

فواید و پیام‌های آیه:

• این آیه نشان می‌دهد که دانش و آگاهی حقیقی، انسان را از شگفت‌زدگی در برابر قدرت خداوند بازمی‌دارد و او را به شکرگزاری و تسلیم در برابر پروردگار وا می‌دارد.
• هوشمندی و تدبیر در پاسخ‌گویی، ارزشی والاست؛ بلقیس با پاسخ سنجیده‌اش، الگویی برای خردمندی و دوراندیشی در برابر پرسش‌هاست.
• مؤمن واقعی کسی است که پیش از وقوع معجزات و نشانه‌ها، به علم و یقین قلبی درباره قدرت خداوند رسیده باشد و در هر حال، خود را تسلیم فرمان او بداند.
• این داستان، دعوتی به تواضع در برابر حقیقت و پذیرش اسلام است؛ چنانکه ملکه سبا پس از مشاهده این نشانه‌ها، به یگانگی خداوند ایمان آورد و از شرک دست کشید.